Ảnh: Sở Y tế TP Hồ Chí Minh

Theo bà, tuyến y tế cơ sở hiện đang đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ cùng lúc, trong khi điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị và năng lực chuyên môn giữa các trạm y tế chưa đồng đều. "Thành phố cần quan tâm thêm đến hoạt động của tuyến y tế cơ sở. Thực tế hiện nay, trạm y tế vẫn phải đồng thời thực hiện nhiệm vụ khám chữa bệnh, phòng chống dịch bệnh và các chương trình mục tiêu y tế khác, trong khi đó cơ sở vật chất, trang thiết bị và năng lực chuyên môn tại một số trạm y tế chưa thật sự đồng đều". Bà kiến nghị Thành phố tiếp tục quan tâm đầu tư, củng cố hệ thống y tế cơ sở, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ y, bác sĩ.

Phản hồi kiến nghị trên, Giám đốc Sở Y tế TP Hồ Chí Minh - Tăng Chí Thượng - cho biết, ngành y tế đã chủ động chuyển hướng, mở rộng năng lực bao phủ ra khu vực 2 và khu vực 3 với mô hình đa tầng - đa cực - đa trung tâm.

 Ảnh: Thu Trang

Hiện đại hóa y tế cơ sở

Từ ngày 1/1/2026, Sở Y tế TP Hồ Chí Minh hoàn tất việc bàn giao nhân sự, cơ sở vật chất và tài sản của 168 trạm y tế về cho Ủy ban nhân dân các phường, xã, thị trấn trực tiếp quản lý. Sự chuyển giao này giúp các trạm y tế chủ động xây dựng mô hình hoạt động hoàn chỉnh, vượt qua những khó khăn ban đầu dưới sự hỗ trợ toàn diện về tổ chức bộ máy, sắp xếp nhân sự và tập huấn chuyên môn liên tục từ ngành y tế thành phố. Hiệu quả rõ nét nhất đến từ mô hình thí điểm nâng cao năng lực y tế cơ sở tại ba xã gồm Thạnh Lộc, Hiệp Phước và Phước Kiển, nơi đội ngũ y tế đến trực tiếp từng hộ gia đình để quản lý sức khỏe người dân. Sau hai tháng vận hành tích cực, mô hình đã được nhân rộng ra 24 trạm y tế xã và đang hướng tới mục tiêu phủ sóng toàn bộ các xã trên địa bàn.

Giám đốc Sở Y tế TP Hồ Chí Minh - Tăng Chí Thượng - trả lời chất vấn (Ảnh: Thu Trang)

Vấn đề thiếu thuốc tại cấp cơ sở được tháo gỡ bằng mô hình cung ứng thuốc tập trung do các bệnh viện đa khoa tuyến trên làm đầu mối thực hiện, đảm bảo danh mục thuốc ổn định và đầy đủ cho người dân điều trị.

Về hạ tầng, kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 ghi nhận việc phối hợp xây mới 87 trạm y tế với tổng vốn khoảng 900 tỷ đồng, đồng thời cải tạo, sửa chữa và mua sắm trang thiết bị cho 82 trạm khác. Song song đó, nguồn nhân lực được tăng cường mạnh mẽ qua chương trình luân phiên 1.000 bác sĩ về công tác tại các trạm y tế xã, phường, đảm bảo mỗi trạm có ít nhất một bác sĩ cơ hữu tham gia khám bệnh và quản lý bảo hiểm y tế, góp phần giảm tải cho tuyến trên. Ngành y tế cũng kiến nghị thành phố sớm ban hành cơ chế, chính sách đặc thù để hỗ trợ và giữ chân đội ngũ bác sĩ luân phiên này.

Đại biểu Trần Thị Minh Hạnh bày tỏ những băn khoăn về hệ thống Y tế cơ sở (Ảnh: Thu Trang)

TP Hồ Chí Minh hiện có 137 cơ sở khám chữa bệnh bao gồm cả công lập và tư nhân. Trong năm 2026, định hướng chiến lược là tập trung nguồn lực để chuyển đổi 13 trung tâm y tế quận, huyện chưa có bệnh viện thành các bệnh viện hoàn chỉnh. Để trợ lực chuyên môn, các bệnh viện đa khoa và chuyên khoa đầu ngành được phân công hỗ trợ trực tiếp về chuyên môn và năng lực quản trị cho các trung tâm y tế. Những đơn vị còn nhiều khó khăn sẽ áp dụng giải pháp sáp nhập vào bệnh viện lớn..

Mở rộng mạng lưới chuyên sâu và số hóa quản lý sức khỏe toàn dân

Người đứng đầu ngành y tế TP Hồ Chí Minh cho biết, 33 bệnh viện cấp chuyên sâu đang được mở rộng năng lực thông qua việc tận dụng hiệu quả quỹ nhà đất và các cơ sở vật chất dôi dư để thành lập các cơ sở vệ tinh. Cụ thể, Bệnh viện Nguyễn Tri Phương mở rộng cơ sở 2; Bệnh viện Đa khoa Sài Gòn và Bệnh viện Từ Dũ phát triển cơ sở 2 tại huyện Cần Giờ trên nền tảng tiếp quản cơ sở vật chất từ Trung tâm Y tế huyện. Bệnh viện Tai Mũi Họng tiếp nhận cơ sở cũ của Trung tâm Y tế huyện Bình Chánh để mở rộng các khoa chuyên sâu, trong khi Bệnh viện Nhi đồng 1 và Nhi đồng 2 tiếp nhận cơ sở của Trung tâm Y tế quận, huyện ngoại thành để phát triển phòng khám vệ tinh. Bệnh viện Mắt tiếp nhận cơ sở của Phòng khám đa khoa thuộc Ban Bảo vệ, chăm sóc sức khỏe cán bộ thành phố để mở rộng quy mô.

Ảnh: Bệnh viện Quân y 175

Đặc biệt, vào ngày 1/7 tới đây, cơ sở 4 của Bệnh viện Tâm thần thành phố tại khu vực giáp ranh sẽ chính thức đi vào hoạt động sau thời gian khẩn trương cải tạo, nâng cấp từ cơ sở y tế trước đây. Ngành y tế cũng định hướng phát triển y tế đa cực liên vùng bằng việc hình thành các cực tăng trưởng mới. Về lâu dài, TP Hồ Chí Minh nghiên cứu mở rộng cơ sở 3 của các bệnh viện lớn như Bệnh viện Ung bướu, Bệnh viện Từ Dũ sang các tỉnh bạn để phục vụ người dân tốt hơn. Song song với phát triển hạ tầng, chương trình khám sức khỏe toàn dân và số hóa quản lý trở thành mũi nhọn chiến lược gắn liền với địa bàn, hướng tới mục tiêu trong năm 2026 hoàn thành khám sàng lọc miễn phí cho 100% người dân.

TP Hồ Chí Minh đã thực hiện khám sàng lọc miễn phí cho 182.554 người dân (Ảnh: BV Nhân dân 115)

Tính đến ngày 15/6/2026, thành phố đã thực hiện khám được cho 182.554 người và lập dữ liệu sức khỏe thành công cho 2.311.179 công dân trên Nền tảng Sức khỏe cộng đồng. Các bệnh viện công lập và tư nhân đều lập các đội lưu động để sẵn sàng khám tại cộng đồng, doanh nghiệp, đồng thời bố trí khu vực khám riêng tại bệnh viện để quy trình diễn ra nhanh chóng, đầy đủ chuyên khoa. Ngành y tế đang khẩn trương phối hợp với Trung tâm Chuyển đổi số thành phố để hoàn thiện nền tảng Hồ sơ sức khỏe điện tử thống nhất, tích hợp trực tiếp trên ứng dụng Công dân số.

TP Hồ Chí Minh: Hóa giải áp lực cho y tế cơ sở bằng chiến lược đa tầng, đa cực