Rào cản lớn nhất đối với khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hiện nay không phải là thiếu nguồn lực mà là tâm lý sợ sai, sợ trách nhiệm. Từ thực tiễn đó, đại biểu đề nghị dự thảo Nghị quyết của Quốc hội cần tạo hành lang pháp lý đủ rõ để bảo vệ người dám nghiên cứu, dám đổi mới và dám quyết định trước những rủi ro khách quan. Thời sự Quốc hộiGỡ tâm lý sợ sai để khơi thông khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạoĐan Thanh; Ảnh: Xuân Quý • 04/08/2026 20:24Rào cản lớn nhất đối với khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hiện nay không phải là thiếu nguồn lực mà là tâm lý sợ sai, sợ trách nhiệm. Từ thực tiễn đó, đại biểu đề nghị dự thảo Nghị quyết của Quốc hội cần tạo hành lang pháp lý đủ rõ để bảo vệ người dám nghiên cứu, dám đổi mới và dám quyết định trước những rủi ro khách quan.Tại phiên thảo luận ở Tổ 13 (gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh An Giang và Quảng Trị) chiều 4/8 về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội quy định cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số (dự thảo Nghị quyết), các đại biểu cơ bản tán thành với sự cần thiết ban hành Nghị quyết.Đại biểu cũng đề nghị hoàn thiện các quy định về miễn trừ trách nhiệm đối với rủi ro khách quan nhằm tháo gỡ tâm lý sợ sai, sợ trách nhiệm trong hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.Mở rộng phạm vi điều chỉnh, làm rõ "rủi ro khách quan"ĐBQH Nguyễn Phương Tuấn (An Giang) cho biết, qua hơn 7 năm theo dõi, giám sát thực tiễn cho thấy, rào cản lớn nhất đối với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số hiện nay không phải là thiếu nguồn lực tài chính mà là tâm lý sợ rủi ro, sợ sai, sợ trách nhiệm của đội ngũ nghiên cứu, cán bộ quản lý và cả doanh nghiệp.ĐBQH Nguyễn Phương Tuấn (An Giang) phát biểuTheo đại biểu, hoạt động nghiên cứu khoa học và thử nghiệm công nghệ mới luôn mang tính bất định, có độ trễ và tỷ lệ rủi ro rất cao; không ít đề tài có thể trải qua nhiều lần thử nghiệm nhưng vẫn chưa đạt kết quả như kỳ vọng. Vì vậy, nếu vẫn áp dụng tư duy quản lý hành chính, yêu cầu dự án nghiên cứu phải bảo đảm thành công tuyệt đối hoặc bảo toàn vốn trong mọi trường hợp thì sẽ khó đạt mục tiêu phát triển khoa học, công nghệ theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW.Để Nghị quyết của Quốc hội thực sự trở thành hành lang pháp lý khuyến khích các nhà khoa học, doanh nghiệp và cán bộ quản lý dám đổi mới, sáng tạo, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn đề xuất 5 vấn đề:Trước hết, về phạm vi điều chỉnh, thay cụm từ "ứng dụng khoa học, công nghệ" bằng "hoạt động khoa học, công nghệ" trong toàn bộ dự thảo Nghị quyết.ĐBQH Nguyễn Danh Tú (An Giang) phát biểu.Theo đại biểu, khái niệm "hoạt động khoa học, công nghệ" sẽ bao quát toàn bộ chuỗi giá trị từ nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu ứng dụng, sản xuất thử nghiệm, chế tạo mẫu, chuyển giao công nghệ đến phát triển hạ tầng số và các hệ thống dùng chung. "Nếu chỉ giới hạn ở “ứng dụng” thì phạm vi quá hẹp, chưa tạo động lực cho các chủ thể tham gia nghiên cứu".Bên cạnh đó, đại biểu cho rằng, dự thảo Nghị quyết đang thiếu tiêu chí pháp lý để xác định thế nào là "rủi ro khách quan", trong khi đây lại là căn cứ quan trọng để xem xét miễn trừ trách nhiệm.Đại biểu Nguyễn Phương Tuấn cũng đề nghị bổ sung ngay tại Điều 4 khái niệm: rủi ro trong hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những rủi ro khách quan phát sinh mặc dù tổ chức, cá nhân đã tuân thủ đầy đủ quy trình, quy định và áp dụng đầy đủ các biện pháp phòng ngừa nhưng vẫn không thể ngăn chặn hoặc khắc phục.Các đại biểu Đoàn ĐBQH Quảng Trị tham dự phiên thảo luận ở tổ, chiều 4/8Theo đại biểu, quy định này sẽ tạo cơ sở pháp lý rõ ràng để các cơ quan tiến hành tố tụng có căn cứ xem xét loại trừ trách nhiệm hình sự khi xảy ra sự cố hoặc thất bại trong nghiên cứu. Đại biểu đề nghị Nghị quyết cần khẳng định nguyên tắc bảo vệ cả nghiên cứu cơ bản. "Việc không tạo ra sản phẩm ứng dụng hay hiệu quả kinh tế trực tiếp không thể là căn cứ để từ chối áp dụng cơ chế miễn trừ nếu nhiệm vụ nghiên cứu được thực hiện đúng quy trình, đúng mục tiêu và trung thực". Nhấn mạnh điều này, đại biểu đồng thời cho rằng, muốn làm chủ công nghệ lõi thì Việt Nam phải đầu tư nhiều hơn cho nghiên cứu cơ bản.Cần cơ chế đặc thù cho AI, bán dẫnMột nội dung khác được đại biểu Nguyễn Phương Tuấn quan tâm là bổ sung cơ chế đặc thù đối với các công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI) và chip bán dẫn.Theo đại biểu, AI có đặc tính "hộp đen", thuật toán có khả năng tự học nên rất khó dự báo mọi tình huống phát sinh. Nếu nhà phát triển đã tuân thủ đầy đủ các tiêu chuẩn về kỹ thuật, an toàn và an ninh mạng nhưng vẫn xảy ra sự cố do đặc tính tự học của thuật toán thì cần được xem xét miễn trừ trách nhiệm.Đối với công nghiệp bán dẫn, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn cho rằng, việc sản xuất chip phụ thuộc vào chuỗi cung ứng toàn cầu rất phức tạp. Những thiệt hại phát sinh do đứt gãy chuỗi cung ứng nguyên liệu hoặc thiết bị chuyên dụng là yếu tố nằm ngoài khả năng kiểm soát của doanh nghiệp và nhà khoa học, vì vậy cũng cần được đưa vào phạm vi áp dụng cơ chế đặc thù.ĐBQH Nguyễn Khánh Vũ (Quảng Trị) phát biểuBổ sung đối tượng được miễn trừ trách nhiệmĐại biểu Nguyễn Phương Tuấn cũng lưu ý, dự thảo Nghị quyết hiện mới tập trung bảo vệ người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ mà chưa có cơ chế đối với cán bộ quản lý và hội đồng thẩm định.Theo đại biểu, trên thực tế, nhiều cán bộ giao nhiệm vụ, hội đồng khoa học, đơn vị quản lý quỹ hay nghiệm thu đề tài vẫn e ngại rủi ro pháp lý nên không dám phê duyệt các dự án có tính đột phá, dẫn đến tình trạng có kinh phí nhưng không giải ngân được."Nếu chỉ miễn trừ cho người nghiên cứu mà bỏ quên người thẩm định thì bộ máy vẫn sẽ trì trệ, vẫn sợ không dám làm". Do đó, đại biểu đề nghị dự thảo Nghị quyết cần quy định rõ cán bộ thực hiện các khâu tuyển chọn, giao nhiệm vụ, thẩm định, quản lý quỹ và nghiệm thu cũng được xem xét miễn trừ trách nhiệm hình sự nếu thiệt hại phát sinh từ rủi ro khách quan và không có động cơ vụ lợi, tham nhũng.Để bảo đảm tính khả thi, đại biểu cũng kiến nghị Quốc hội giao Chính phủ sớm ban hành Bộ tiêu chí định lượng nhận diện rủi ro khách quan và hướng dẫn đánh giá mức độ tuân thủ. Đây sẽ là căn cứ thống nhất cho hoạt động thanh tra, kiểm tra và tố tụng khi xem xét các vụ việc liên quan.Đánh giá doanh nghiệp nhà nước theo cả giai đoạn, không theo từng dự ánĐBQH Hồ Đức Thắng (An Giang) cho rằng, đối với khu vực kinh tế nhà nước, doanh nghiệp nhà nước (DNNN), điều mà họ lo ngại nhất không phải là quy định về miễn trừ trách nhiệm hình sự mà là cách đánh giá hiệu quả hoạt động.ĐBQH Hồ Đức Thắng (An Giang) phát biểuTheo đại biểu, dự thảo Nghị quyết hiện vẫn đặt ra yêu cầu các hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh hay ứng dụng khoa học, công nghệ phải mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội, đồng thời không gây thất thoát, lãng phí tài sản hoặc đã khắc phục toàn bộ hậu quả nếu có thiệt hại."Về bản chất, quy định này mới chỉ bảo vệ người thành công. Trong khi hoạt động đổi mới sáng tạo không thể trăm trận trăm thắng". Vì vậy, đại biểu đề nghị việc đánh giá DNNN cần được thực hiện theo tổng thể và trong cả một giai đoạn, chẳng hạn chu kỳ 5 năm, thay vì đánh giá từng dự án riêng lẻ.Theo đại biểu, trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, nhiều dự án có thể thua lỗ trong giai đoạn đầu nhưng đem lại hiệu quả lớn sau đó. Nếu doanh nghiệp triển khai 20 dự án, 18 dự án không thành công nhưng 2 dự án tạo lợi nhuận đủ bù đắp và giúp bảo toàn, phát triển vốn thì vẫn cần được đánh giá tích cực.ĐBQH Trương Hồ Hải (An Giang) phát biểuBên cạnh đó, đại biểu cho rằng, cần tách bạch giữa các nhiệm vụ kinh doanh và các nhiệm vụ chính trị mà DNNN được giao. Những dự án phục vụ mục tiêu chiến lược quốc gia cần có cơ chế bảo vệ riêng, không chỉ dừng ở miễn trừ trách nhiệm hình sự.Đại biểu dẫn ví dụ, việc đầu tư hạ tầng AI đòi hỏi chi phí rất lớn nhưng công nghệ có thể nhanh chóng lạc hậu chỉ sau vài năm. Nếu doanh nghiệp thực hiện đúng quy trình, không vụ lợi nhưng công nghệ thay đổi nhanh khiến dự án giảm hiệu quả thì cũng cần được xem xét bảo vệ.Cuối cùng, đại biểu đề nghị việc xem xét trách nhiệm phải căn cứ vào bối cảnh và điều kiện tại thời điểm ra quyết định, thay vì đánh giá bằng kết quả sau cùng. Đồng thời, cần mở rộng khái niệm bất khả kháng, bổ sung các yếu tố như biến động công nghệ, đứt gãy chuỗi cung ứng và thay đổi địa chính trị để có cơ sở xem xét miễn trừ phù hợp.

Tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định nhằm khắc phục khoảng trống pháp lý, bảo đảm tính thống nhất, khả thi của pháp luật; đồng thời xây dựng cơ chế đủ rõ để bảo vệ người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Thời sự Quốc hộiHoàn thiện cơ chế pháp lý bảo vệ người dám nghĩ, dám làmHải Thanh • 04/08/2026 20:11Tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định nhằm khắc phục khoảng trống pháp lý, bảo đảm tính thống nhất, khả thi của pháp luật; đồng thời xây dựng cơ chế đủ rõ để bảo vệ người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.Đây là những vấn đề được các ĐBQH các tỉnh Quảng Ninh, Đồng Tháp đặt ra tại phiên thảo luận Tổ 14 chiều 4/8 về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước và dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.Khắc phục những "khoảng trống" và bảo đảm tính thống nhất của pháp luậtThảo luận tại tổ về dự án Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định nhằm khắc phục những khoảng trống pháp lý, bảo đảm tính thống nhất, khả thi của dự thảo luật; đồng thời tạo thuận lợi cho người dân, tổ chức thực hiện quyền yêu cầu bồi thường khi bị thiệt hại do hành vi trái pháp luật của cơ quan nhà nước gây ra.ĐBQH Hoàng Thị Thơ (Đồng Tháp) phát biểu. Ảnh: Mạnh HưngGóp ý về các quy định chung, ĐBQH Hoàng Thị Thơ (Đồng Tháp) đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu, bổ sung quy định về chủ thể có quyền yêu cầu bồi thường trong trường hợp người bị thiệt hại là tổ chức đã giải thể hoặc phá sản. Theo đại biểu, khoản 3 Điều 3 của dự thảo luật quy định về chủ thể có quyền yêu cầu bồi thường mới chỉ quy định trường hợp người bị thiệt hại là cá nhân đã chết thì người thừa kế được thực hiện quyền yêu cầu bồi thường.Tuy nhiên, trên thực tế có thể phát sinh trường hợp người bị thiệt hại là tổ chức đã giải thể hoặc phá sản. Trong trường hợp này, dự thảo chưa xác định chủ thể nào sẽ thực hiện quyền yêu cầu bồi thường thay cho tổ chức, dẫn đến khoảng trống pháp lý cần được nghiên cứu, bổ sung.Đại biểu cũng cho rằng cần làm rõ quy định về phục hồi danh dự đối với người bị thiệt hại trong hoạt động tố tụng hình sự. Dự thảo quy định việc xin lỗi công khai được tổ chức tại trụ sở của pháp nhân thương mại bị thiệt hại, tuy nhiên chưa đặt ra trường hợp pháp nhân đã giải thể hoặc phá sản. Vì vậy, cần quy định cụ thể phương án thực hiện trong trường hợp này, tránh phát sinh vướng mắc trong thực tiễn áp dụng.Đại biểu cũng chỉ ra bất cập tương tự tại Điều 61 về hình thức phục hồi danh dự đối với người bị thiệt hại trong hoạt động tố tụng hình sự. Dự thảo quy định việc xin lỗi công khai được tổ chức tại trụ sở của pháp nhân thương mại bị thiệt hại. Tuy nhiên, nếu pháp nhân đã giải thể hoặc phá sản thì việc tổ chức xin lỗi công khai sẽ được thực hiện như thế nào vẫn chưa được quy định. Theo đại biểu, đây là vấn đề cần được làm rõ để tránh vướng mắc khi áp dụng luật.Về tính thống nhất của dự thảo luật, đại biểu Hoàng Thị Thơ cho rằng còn tồn tại sự chưa đồng bộ giữa khoản 3 Điều 3 và điểm 6, khoản 4 Điều 4.Cụ thể, khoản 3 Điều 3 chỉ quy định người đại diện theo ủy quyền của cá nhân, tổ chức bị thiệt hại được thực hiện quyền yêu cầu bồi thường, trong khi điểm 6, khoản 4 Điều 4 lại mở rộng phạm vi, cho phép cả người kế thừa quyền yêu cầu bồi thường và người đại diện theo pháp luật cũng được quyền ủy quyền cho người khác thực hiện quyền này. Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát, chỉnh sửa để bảo đảm sự thống nhất giữa các điều khoản về chủ thể có quyền ủy quyền.Đối với quy định về thời hiệu yêu cầu bồi thường tại Điều 7, đại biểu đề nghị cần bổ sung trường hợp quy định tại Khoản 3 Điều 3. Theo đó, nếu người bị thiệt hại đã chết thì thời hiệu 3 năm yêu cầu bồi thường nên được tính từ thời điểm người thừa kế nhận được văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường, thay vì chỉ quy định chung là thời điểm người bị thiệt hại nhận được văn bản như dự thảo hiện nay.Liên quan đến nghĩa vụ chứng minh của người yêu cầu bồi thường, đại biểu Hoàng Thị Thơ cho rằng, quy định buộc người bị thiệt hại phải chứng minh mối quan hệ nhân quả giữa thiệt hại thực tế và hành vi gây thiệt hại là chưa phù hợp. Bởi theo dự thảo, nội dung này đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định trong văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường. Việc tiếp tục yêu cầu người dân chứng minh lại có thể làm gia tăng gánh nặng thủ tục, ảnh hưởng đến việc thực hiện quyền yêu cầu bồi thường.Theo đại biểu, mối quan hệ nhân quả giữa hành vi trái pháp luật và thiệt hại đã phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định trong văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường gửi cho người bị thiệt hại. Vì vậy, việc tiếp tục buộc người dân phải chứng minh lại chính nội dung đã được cơ quan nhà nước xác nhận là không cần thiết, đồng thời làm phát sinh thêm gánh nặng cho người yêu cầu bồi thường.Từ thực tế trên, đại biểu Hoàng Thị Thơ đề nghị cơ quan soạn thảo tiến hành rà soát tổng thể dự thảo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước nhằm bảo đảm tính thống nhất giữa các quy định, khắc phục những khoảng trống pháp lý và loại bỏ các quy định chồng chéo. Theo đại biểu, đây là điều kiện quan trọng để bảo đảm tính khả thi của luật, đồng thời tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp trong việc thực hiện quyền yêu cầu bồi thường theo quy định của pháp luật.ĐBQH Nguyễn Minh Sơn (Đồng Tháp) phát biểu. Ảnh: Mạnh HưngCũng góp ý về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, đại biểu Nguyễn Minh Sơn (Đồng Tháp) cơ bản thống nhất với các nội dung trong báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và các nội dung đã được cơ quan soạn thảo tiếp thu, giải trình. Tuy nhiên, để hoàn thiện dự thảo Luật, đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát một số quy định nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong hệ thống pháp luật.Cụ thể tại Điều 3 về giải thích từ ngữ, đại biểu Nguyễn Minh Sơn cho biết, dự thảo bổ sung khoản 9 và khoản 10 sau khoản 8, trong đó sử dụng cụm từ “người thân của người tố cáo, người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực”. Tuy nhiên, qua rà soát Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017, thuật ngữ “người tố cáo” chưa được quy định mà chỉ xuất hiện trong dự thảo sửa đổi, bổ sung lần này. Trong khi đó, dự thảo chưa có quy định giải thích rõ khái niệm “người tố cáo” nhưng lại sử dụng cụm từ “người thân của người tố cáo”.Đại biểu cũng lưu ý, tại khoản 9, dự thảo đã quy định “người đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực” là cá nhân thực hiện việc phản ánh, tố cáo, tố giác hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Như vậy, hành vi tố cáo đã được bao hàm trong khái niệm này. Vì vậy, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát lại toàn bộ các quy định liên quan đến thuật ngữ “người tố cáo”, bảo đảm sự thống nhất, tránh việc tách riêng khái niệm “người thân của người tố cáo” nhưng chưa có định nghĩa tương ứng về “người tố cáo”.Liên quan đến Điều 17 về phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước trong hoạt động quản lý hành chính, đại biểu Nguyễn Minh Sơn tập trung góp ý vào khoản 8 quy định về việc cấp, thu hồi, hủy bỏ hoặc không cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, giấy phép và các giấy tờ có giá trị như giấy phép do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp trái pháp luật.Theo đại biểu, việc dự thảo bổ sung “giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh” là phù hợp với tinh thần của Luật Doanh nghiệp năm 2020. Tuy nhiên, qua rà soát các quy định pháp luật chuyên ngành, Luật Doanh nghiệp sử dụng các thuật ngữ “cấp, thu hồi, cấp lại”; Luật Đầu tư quy định “cấp, điều chỉnh, thu hồi”; đối với các loại giấy phép cũng thường sử dụng thuật ngữ “thu hồi”. Trong khi đó, dự thảo lại sử dụng thuật ngữ “hủy bỏ”, là khái niệm chưa thấy được quy định trong các luật chuyên ngành có liên quan.Từ đó, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc, rà soát lại việc sử dụng thuật ngữ “hủy bỏ” tại khoản 8 Điều 17, bảo đảm phù hợp và thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành.Cần cơ chế bảo vệ người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệmĐóng góp ý kiến vào dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, ĐBQH Đoàn Hùng Vũ (Đồng Tháp) cho rằng, việc ban hành nghị quyết là cần thiết nhằm tháo gỡ tâm lý e ngại, sợ sai, tạo cơ sở pháp lý bảo vệ những người dám đổi mới vì lợi ích chung.ĐBQH Đoàn Hùng Vũ (Đồng Tháp) phát biểu. Ảnh: Mạnh HưngĐại biểu nhấn mạnh, Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị đã tạo bước đột phá về tư duy phát triển khi xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực trung tâm của tăng trưởng. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai vẫn còn nhiều vướng mắc. Dẫn báo cáo của Bộ Khoa học và Công nghệ, đại biểu cho biết, đến ngày 10/6/2026, các bộ, ngành, địa phương mới giải ngân khoảng 8.700 tỷ đồng, đạt 16% kế hoạch vốn được giao, thấp hơn mức bình quân cả nước; một trong những nguyên nhân là tâm lý sợ sai của đội ngũ thực thi.Theo đại biểu, hoạt động khoa học, công nghệ có tính đặc thù, luôn tiềm ẩn rủi ro khách quan trong quá trình nghiên cứu, thử nghiệm và ứng dụng công nghệ mới. Nếu mọi rủi ro phát sinh đều có nguy cơ bị hình sự hóa hoặc xử lý kỷ luật thì sẽ không khuyến khích được cơ quan quản lý, doanh nghiệp và nhà khoa học mạnh dạn thử nghiệm, đổi mới sáng tạo.Từ thực tiễn đó, đại biểu đề nghị bổ sung quy định theo hướng xem xét loại trừ, miễn hoặc giảm trách nhiệm đối với tổ chức, cá nhân tham gia cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) khi thiệt hại phát sinh từ rủi ro khách quan hoặc rủi ro công nghệ đã được nhận diện, đánh giá và quản lý theo đề án được phê duyệt; đồng thời người thực hiện đã tuân thủ đầy đủ quy trình, nghĩa vụ báo cáo, khắc phục hậu quả và không có hành vi tham nhũng, vụ lợi hoặc cố ý vi phạm.Đại biểu cũng kiến nghị xây dựng cơ chế đánh giá độc lập trước khi kết luận trách nhiệm đối với các vụ việc liên quan đến công nghệ mới, dữ liệu, thuật toán, an toàn thông tin, sở hữu trí tuệ hoặc mô hình kinh doanh mới. Việc đánh giá cần xem xét toàn diện quá trình thực hiện, mức độ tuân thủ và bối cảnh công nghệ, thay vì chỉ dựa trên hậu quả cuối cùng.Nhấn mạnh nguyên tắc "bảo vệ người dám đổi mới nhưng không hợp thức hóa sai phạm", đại biểu cho rằng: để bảo đảm áp dụng thống nhất, đề nghị Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao và Viện kiểm sát nhân dân tối cao phối hợp ban hành bộ tiêu chí chung về nhận diện rủi ro trong hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Bộ tiêu chí cần bao quát các nội dung như mục tiêu phục vụ lợi ích công, đánh giá rủi ro trước khi triển khai, giới hạn phạm vi thử nghiệm, cơ chế giám sát, báo cáo và lưu giữ đầy đủ hồ sơ, dữ liệu trong suốt quá trình thực hiện.ĐBQH Vũ Ngọc Lâm (Quảng Ninh) phát biểu. Ảnh: Mạnh HưngCùng quan tâm đến vấn đề này, ĐBQH Vũ Ngọc Lâm (Quảng Ninh) cũng cho rằng, phạm vi điều chỉnh của dự thảo nghị quyết cần được nghiên cứu mở rộng, không chỉ bao quát giai đoạn ứng dụng mà cả giai đoạn nghiên cứu. Theo đại biểu, nghiên cứu và ứng dụng là hai khâu của cùng một quá trình đổi mới sáng tạo, do đó nếu chỉ áp dụng cơ chế miễn trừ trách nhiệm đối với hoạt động ứng dụng sẽ chưa bảo đảm tính hợp lý, đồng bộ của chính sách.Đại biểu cũng đề nghị rà soát, thống nhất các nguyên tắc áp dụng trong các nghị quyết có cùng tính chất, nhất là nguyên tắc không hợp pháp hóa sai phạm, không để xảy ra tình trạng lợi dụng cơ chế đặc thù để trục lợi hoặc gây thất thoát tài sản nhà nước.

Chiều 4/8, thảo luận tại Tổ 7 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Nghệ An và Lâm Đồng) về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, các ĐBQH đề nghị quy định tập trung, minh bạch phạm vi trách nhiệm bồi thường; thận trọng khi mở rộng chính sách; hoàn thiện quy trình giải quyết trên môi trường điện tử và rút ngắn thời gian chi trả cho người bị thiệt hại. Thời sự Quốc hộiBảo đảm quyền được bồi thường thực chất, kịp thờiDiệp Anh; ảnh: Khánh Duy • 04/08/2026 19:35Chiều 4/8, thảo luận tại Tổ 7 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Nghệ An và Lâm Đồng) về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, các ĐBQH đề nghị quy định tập trung, minh bạch phạm vi trách nhiệm bồi thường; thận trọng khi mở rộng chính sách; hoàn thiện quy trình giải quyết trên môi trường điện tử và rút ngắn thời gian chi trả cho người bị thiệt hại.Minh bạch phạm vi trách nhiệm, hoàn thiện quy trình điện tửThảo luận tại tổ, các đại biểu cơ bản tán thành sự cần thiết sửa đổi, bổ sung Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước nhằm bảo đảm thực chất quyền được bồi thường của người dân, khắc phục những vướng mắc trong thực tiễn, đồng thời đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính và chuyển đổi số.Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An Nguyễn Khắc Thận điều hành phiên thảo luậnVề nguyên tắc áp dụng pháp luật, ĐBQH Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) đề nghị giữ quy định việc bồi thường của Nhà nước được thực hiện theo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, không phân tán phạm vi trách nhiệm bồi thường sang nhiều luật chuyên ngành. Trường hợp luật ban hành sau cần bổ sung hành vi được bồi thường thì nên sửa đồng thời Luật này để bảo đảm minh bạch, dễ tiếp cận và thống nhất trong áp dụng.ĐBQH Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) phát biểuĐại biểu tán thành bổ sung trách nhiệm bồi thường trong trường hợp cơ quan có thẩm quyền không áp dụng, áp dụng không kịp thời hoặc không đúng biện pháp bảo vệ người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và người thân, gây thiệt hại.Tuy nhiên, dự thảo cần làm rõ nội hàm pháp lý của “tiêu cực”; xác định đối tượng được bảo vệ, cơ quan có nghĩa vụ bảo vệ, thời điểm phát sinh nghĩa vụ, biện pháp phải áp dụng và căn cứ xác định quan hệ nhân quả... Đồng thời, cần sửa đổi đồng bộ Luật Phòng, chống tham nhũng, Luật Tiết kiệm, chống lãng phí, Luật Tố cáo và tách nội dung sửa đổi các luật có liên quan thành một điều riêng.Liên quan đến hành vi cung cấp thông tin sai lệch, đại biểu cho rằng: trách nhiệm bồi thường phải được xác định trên cơ sở hành vi trái pháp luật, thiệt hại thực tế và quan hệ nhân quả.Việc đính chính hoặc cung cấp lại thông tin chỉ là biện pháp khắc phục, được xem xét khi xác định phạm vi, mức độ thiệt hại và mức bồi thường, không phải căn cứ loại trừ trách nhiệm bồi thường nếu thiệt hại đã phát sinh.Về phạm vi bồi thường trong quản lý thuế, đại biểu đề nghị thận trọng với việc mở rộng từ bốn nhóm hành vi cụ thể theo Luật hiện hành sang tất cả hành vi trái pháp luật trong quản lý thuế và các khoản thu khác.Các ĐBQH dự phiên thảo luận Tổ 7.Theo đại biểu Dương Khắc Mai, đây là thay đổi chính sách lớn, có thể mở rộng sang nhiều nhóm hành vi nhưng hồ sơ chưa lượng hóa đầy đủ số vụ việc, loại thiệt hại, tác động đến dòng tiền của doanh nghiệp, ngân sách và nguồn nhân lực.Vì vậy, trước mắt nên giữ quy định hiện hành; chỉ mở rộng khi có đánh giá tác động riêng và quy định rõ từng nhóm hành vi, không nên sử dụng công thức dẫn chiếu khái quát khiến mọi sai sót về thủ tục đều có thể được hiểu là làm phát sinh trách nhiệm bồi thường.Đại biểu cũng tán thành cắt giảm hồ sơ, rút ngắn thời gian và bổ sung phương thức nộp yêu cầu qua môi trường số... Tuy nhiên, cần thiết kế quy trình điện tử xuyên suốt từ tiếp nhận, thụ lý, xác minh, định giá, giám định, thương lượng, lấy ý kiến tài chính đến ban hành quyết định, chi trả và lưu trữ; đồng thời làm rõ giá trị pháp lý của dữ liệu, chữ ký số, trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân và lưu vết quá trình xử lý.Đối với thời hạn giải quyết, đại biểu đề nghị phân biệt hồ sơ rõ ràng với vụ việc phức tạp; cho phép gia hạn một lần nhưng phải có quyết định nêu rõ lý do, thời gian và chịu sự giám sát, tránh tình trạng rút ngắn thời hạn trên giấy nhưng hồ sơ bị trả lại hoặc xử lý hình thức.Về kinh phí và chi trả, đại biểu cho rằng: căn cứ lập dự toán theo số thực hiện năm trước chưa phù hợp, bởi có năm không phát sinh vụ việc nhưng năm sau có thể phát sinh khoản bồi thường rất lớn... Do đó, cần thiết kế cơ chế dự toán tập trung tại cơ quan tài chính, có nguồn dự phòng và cơ chế cấp bổ sung; đồng thời quy định rõ thời hạn cấp kinh phí, không để việc chưa bố trí đủ dự toán làm kéo dài quyền nhận tiền của người bị thiệt hại.Phạm vi kinh phí cũng cần bao quát chi phí phục hồi danh dự, xin lỗi, cải chính, xác minh và các hoạt động cần thiết khác, không chỉ tiền bồi thường, định giá và giám định... Từ đó, đại biểu đề nghị tiếp tục chỉnh lý dự thảo theo hướng tập trung, minh bạch phạm vi trách nhiệm bồi thường; chỉ mở rộng chính sách khi có đánh giá đầy đủ về tác động và nguồn lực; bảo đảm quy trình điện tử xuyên suốt; hoàn thiện cơ chế kinh phí để việc chi trả được thực hiện nhanh chóng, kịp thời; đồng thời làm rõ các điều kiện pháp lý nhằm bảo vệ người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.Rút ngắn thời gian quyết định bồi thường có hiệu lựcQua nghiên cứu dự thảo Luật, ĐBQH Phan Thị Nguyệt Thu (Nghệ An) cho biết: Điều 47 quy định “trong thời hạn 2 ngày làm việc kể từ ngày có biên bản thương lượng, Thủ trưởng cơ quan giải quyết bồi thường ban hành quyết định giải quyết bồi thường và gửi cho người yêu cầu”. Khoản 2 Điều này quy định: “quyết định giải quyết bồi thường có hiệu lực sau 60 ngày kể từ ngày người yêu cầu nhận được quyết định giải quyết bồi thường”.Như vậy, sau khi thương lượng xong, Thủ trưởng cơ quan giải quyết bồi thường có trách nhiệm ban hành quyết định giải quyết bồi thường và gửi cho người yêu cầu bồi thường... Tuy nhiên, theo dự thảo, quyết định này phải sau 60 ngày kể từ ngày người yêu cầu nhận được quyết định mới có hiệu lực.ĐBQH Phan Thị Nguyệt Thu (Nghệ An) phát biểu.Theo đại biểu, quy định này chưa phù hợp với nguyên tắc giải quyết bồi thường tại khoản 2 Điều 4 của dự thảo Luật, trong đó yêu cầu việc giải quyết bồi thường phải được thực hiện kịp thời, công khai, bình đẳng, thiện chí và trung thực."Thời hạn 60 ngày để quyết định giải quyết bồi thường có hiệu lực là quá dài, cần được rút ngắn để bảo đảm việc giải quyết bồi thường được thực hiện kịp thời", đại biểu nhấn mạnh.Theo đại biểu, khi đã có yêu cầu giải quyết bồi thường thì hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ đã được xác định. Trong khi đó, quá trình giải quyết bồi thường từ khi nhận đơn, thụ lý, giải quyết, xác minh đến thương lượng đã mất một khoảng thời gian dài theo quy định của Luật.Cụ thể, dự thảo quy định thời hạn thụ lý là 2 ngày; thời hạn xác minh là 10 ngày, có thể kéo dài thêm 10 ngày và nếu vụ việc phức tạp thì có thể kéo dài thêm 10 ngày nữa... Sau khi quá trình thương lượng đã hoàn tất, cơ quan có trách nhiệm bồi thường ban hành quyết định giải quyết bồi thường. Tuy nhiên, nếu tiếp tục phải chờ thêm 60 ngày để quyết định có hiệu lực thì sẽ không bảo đảm nguyên tắc giải quyết bồi thường kịp thời.Vì vậy, đại biểu Phan Thị Nguyệt Thu đề nghị, sửa đổi Điều 47 theo hướng rút ngắn thời hạn có hiệu lực của quyết định giải quyết bồi thường, bảo đảm phù hợp với nguyên tắc giải quyết bồi thường kịp thời được quy định tại Điều 4 của dự thảo.

Thảo luận tại Tổ 3 (Thanh Hóa, Tây Ninh), chiều 4/8, về dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, các ĐBQH đề xuất nên thu gọn phạm vi áp dụng của nghị quyết để giúp các cơ chế, chính sách được áp dụng đúng đối tượng và thể hiện rõ tính chất đặc thù. Thời sự Quốc hộiĐể chính sách đặc thù đến đúng đối tượngĐào Cảnh • 04/08/2026 18:48Thảo luận tại Tổ 3 (Thanh Hóa, Tây Ninh), chiều 4/8, về dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, các ĐBQH đề xuất nên thu gọn phạm vi áp dụng của nghị quyết để giúp các cơ chế, chính sách được áp dụng đúng đối tượng và thể hiện rõ tính chất đặc thù.Làm rõ trường hợp, điều kiện miễn trách nhiệm hình sự khi gặp rủi ro, gây thiệt hại Thảo luận tại tổ, các ĐBQH cơ bản nhất trí với sự cần thiết ban hành Nghị quyết nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương, quan điểm của Đảng về xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; đồng thời, tạo cơ sở pháp lý để triển khai thực hiện các chủ trương này trong khi các luật có liên quan, như: Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự… chưa được sửa đổi, bổ sung.ĐBQH Phạm Công Nguyên (Thanh Hóa) phát biểu. Ảnh: Lâm HiểnVới trách nhiệm của cơ quan soạn thảo Nghị quyết, ĐBQH Phạm Công Nguyên đã làm rõ một số nội dung mà nhiều đại biểu còn băn khoăn về phạm vi điều chỉnh, các điều kiện loại trừ, miễn trách nhiệm hình sự, nguyên tắc xác định hậu quả và áp dụng mức xử phạt hành chính đối với các trường hợp thuộc diện xử lý đặc thù.Theo ĐBQH Phạm Công Nguyên, dự thảo Nghị quyết gồm 13 điều, được xây dựng bám sát chỉ đạo về đối tượng, phạm vi và các trường hợp xử lý vi phạm trong lĩnh vực kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Trong quá trình xây dựng, dự thảo Nghị quyết đã được Ủy ban Kinh tế và Tài chính thẩm tra kỹ lưỡng.Quang cảnh phiên thảo luận tại Tổ 3. Ảnh: Lâm HiểnĐại biểu cho biết, trên cơ sở ý kiến của các cơ quan của Quốc hội, cơ quan soạn thảo đã tiếp thu, chỉnh sửa dự thảo. Việc sửa đổi nhằm làm rõ rằng trường hợp được xem xét phải đồng thời đáp ứng đầy đủ ba điều kiện.Điều kiện thứ nhất là không có hành vi tham nhũng. Điều kiện thứ hai là thực hiện vì lợi ích chung. Điều kiện thứ ba là hoạt động ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã hoàn thành và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội; bảo đảm quốc phòng, an ninh; góp phần phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.Các ĐBQH tham gia phiên thảo thảo luận tại Tổ 3. Ảnh: Lâm HiểnLàm rõ thêm quy định tại Điểm c, Khoản 2, Điều 6 về hoạt động ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã hoàn thành và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội, đại biểu Phạm Công Nguyên cho biết, quy định này liên quan đến hai trường hợp.Trường hợp thứ nhất, là hoạt động ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số gây thiệt hại mặc dù người thực hiện đã tuân thủ quy trình, quy định và áp dụng đầy đủ các biện pháp phòng ngừa. Trường hợp này được xem xét loại trừ trách nhiệm hình sự theo quy định của dự thảo Nghị quyết.Trường hợp thứ hai, là việc thực hiện hoạt động ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong điều kiện pháp luật chưa có quy định về quy trình thực hiện, dẫn đến phát sinh rủi ro, thiệt hại. Tuy nhiên, nếu kết quả đạt được mang lại giá trị kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và đồng thời đáp ứng đầy đủ ba điều kiện được quy định thì cũng được xem xét miễn trách nhiệm hình sự.Cần thu gọn phạm vi áp dụng cơ chế, chính sách đặc thùGóp ý về dự thảo Nghị quyết này, ĐBQH Phan Thị Mỹ Dung (Tây Ninh) khẳng định, thời gian qua, Quốc hội đã ban hành một số cơ chế, chính sách đặc thù nhằm kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn về pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh trong khi chưa thể sửa đổi toàn diện, kịp thời các luật có liên quan. Vì vậy, việc trình Quốc hội xem xét, thông qua Nghị quyết tại một kỳ họp để sớm có hiệu lực thi hành là cần thiết.ĐBQH Phan Thị Mỹ Dung (Tây Ninh) phát biểu. Ảnh: Lâm HiểnTuy nhiên, qua nghiên cứu dự thảo Nghị quyết và Báo cáo thẩm tra, đại biểu cho rằng vẫn còn một số nội dung cần tiếp tục rà soát, làm rõ.Trước hết, tại Điều 3, dự thảo Luật cần phân biệt rõ giữa nguyên tắc thực hiện với tiêu chí, điều kiện để một trường hợp được áp dụng cơ chế đặc thù. Nguyên tắc là những quy định chung, như bảo đảm chính xác, công bằng, khách quan, tuân thủ Hiến pháp và pháp luật….; còn tiêu chí, điều kiện áp dụng phải được quy định cụ thể, rõ ràng hơn để xác định chính xác những trường hợp thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị quyết. Do đó, đề nghị cần thiết bổ sung một điều quy định chung về tiêu chí, điều kiện được áp dụng cơ chế, chính sách này.Cũng tại Khoản 1, khoản 3, Điều 3 này, đề nghị bỏ các cụm từ “thấu tình, đạt lý”, bỏ từ “khoan hồng”, bởi đây là Nghị quyết quy phạm pháp luật, quy định các nội dung từ thể chế hóa chủ trương, chính sách của Đảng.Các ĐBQH tham gia phiên thảo thảo luận tại Tổ 3. Ảnh: Lâm HiểnĐại biểu cũng đề nghị cân nhắc quy định về việc ưu tiên áp dụng các biện pháp kinh tế, dân sự, hành chính và coi xử lý hình sự là biện pháp cuối cùng. Qua rà soát các giải pháp cụ thể trong dự thảo, đại biểu nhận thấy nội dung chủ yếu liên quan đến xử lý hình sự và xử lý kỷ luật đối với cán bộ, trong khi các biện pháp xử lý hành chính, dân sự không được thể hiện rõ. Vì vậy, cần xem xét sự thống nhất giữa nguyên tắc này với các biện pháp xử lý được quy định tại các điều khoản phía sau.Tại Khoản 5, Điều 3, dự thảo quy định: không áp dụng các quy định trong Nghị quyết để xem xét lại các bản án hình sự, quyết định kỷ luật đã có hiệu lực pháp luật, trừ những trường hợp được áp dụng quy định có lợi tại Điều 10 và Điều 11. Đại biểu cho rằng phạm vi các trường hợp được áp dụng tại hai điều này rất rộng, đối tượng áp dụng là rất lớn.Do đó, đại biểu đề nghị nghiên cứu giới hạn phạm vi áp dụng theo thời gian hoặc theo từng nhóm vụ việc cụ thể. Nếu quy định quá rộng, cơ chế này sẽ không còn thể hiện rõ tính chất đặc thù vừa làm suy giảm nguyên tắc thượng tôn pháp luật và phòng chống tham nhũng.Đại biểu cũng băn khoăn về quy định tại Điều 9, Điều 10 theo đó thẩm quyền, trình tự, thủ tục được thực hiện theo pháp luật về tố tụng hình sự, thi hành án hình sự. Theo đại biểu, chính vì pháp luật hình sự, tố tụng hình , thi hành án hình sự hiện hành chưa có các quy định tương ứng nên mới cần xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù này. Vì vậy, cần tiếp tục rà soát quy định để bảo đảm có trình tự, thủ tục phù hợp, đồng bộ và khả thi khi tổ chức thực hiện.Đối với quy định giao Chính phủ, các bộ, ngành, cơ quan Trung ương, cấp tỉnh khẩn trương rà soát, lập danh sách báo cáo về các vụ án, các vụ việc vi phạm liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân, ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo….. (khoản 2, Điều 13) đại biểu đề nghị làm rõ báo cáo về cơ quan nào, và cơ quan chịu trách nhiệm lập danh sách các vụ việc thuộc khu vực kinh tế tư nhân.Theo đại biểu, dự thảo quy định nhiều trường hợp khác nhau, như người đã có bản án nhưng chưa thi hành án; người đang chấp hành án; người đã thực hiện một phần hoặc toàn bộ biện pháp khắc phục hậu quả. …. cần có quy định cụ thể để căn cứ xác định mức độ khắc phục hậu quả và tương quan giữa tỷ lệ khắc phục với việc miễn, giảm trách nhiệm hoặc thời hạn chấp hành hình phạt.Các ĐBQH tỉnh Tây Ninh tham dự phiên thảo luận tổ. Ảnh: Lâm HiểnĐại biểu cũng đề nghị cân nhắc quy định tạm dừng xử lý kỷ luật trong thời gian hai năm để chờ người vi phạm khắc phục hậu quả. Việc kéo dài thời gian xem xét kỷ luật có thể khiến cán bộ ở trong trạng thái chờ xử lý, ảnh hưởng đến quá trình công tác và thực hiện nhiệm vụ cũng như chưa rõ cơ sở khoa học, cơ sở pháp lý của quy định thời hạn hai năm, nhất là khi thời gian áp dụng Nghị quyết này chỉ là ba năm.Từ những vấn đề trên, đại biểu đề nghị nghiên cứu thu gọn phạm vi áp dụng của Nghị quyết. Đề xuất phạm vi điều chỉnh này cũng cần được đặt trong bối cảnh Bộ luật Hình sự và Bộ luật Tố tụng hình sự và các luật liên quan cũng đang được dự thảo sửa đổi, (ví dụ như một số quy định của pháp luật hình sự hiện hành, trong đó có các mức tiền làm căn cứ xác định hành vi phạm tội, đã bộc lộ những điểm không còn phù hợp và có thể được điều chỉnh trong quá trình sửa đổi các bộ luật này sắp tới đây).Theo đại biểu, cơ chế chính sách đặc thù có thể tập trung vào các vi phạm liên quan đến ngân sách nhà nước, kinh tế nhà nước, hoạt động của cơ quan nhà nước và việc thực thi công vụ của những người có chức vụ, quyền hạn. Việc thu gọn phạm vi sẽ giúp cơ chế được áp dụng đúng đối tượng và thể hiện rõ được tính chất, đạt được mục tiêu, hiệu quả của cơ chế chính sách đặc thù.Tham gia thảo luận tại Tổ về Dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), ĐBQH Phan Thị Thuỳ Linh (Thanh Hóa) cho rằng, lần sửa luật này không chỉ nhằm tháo gỡ vướng mắc mà phải tạo bước đột phá, đưa chính sách dầu khí từ tư duy “ưu đãi đầu tư” sang “cạnh tranh toàn cầu. Dự thảo Luật đã bổ sung nhiều chính sách mạnh như hạ thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp, giảm thuế xuất khẩu dầu thô, nâng tỷ lệ thu hồi chi phí. Đây là bước tiến đáng ghi nhận. Tuy nhiên, nhà đầu tư quốc tế không lựa chọn điểm đến chỉ dựa trên mức ưu đãi tuyệt đối, mà sẽ đặt các chính sách của Việt Nam trong tương quan so sánh với Indonesia, Malaysia, Thái Lan, cùng với việc đánh giá mức độ rủi ro về địa chất và địa chính trị.ĐBQH Phan Thị Thùy Linh (Thanh Hóa) phát biểu. Ảnh: Lâm HiểnĐại biểu đề nghị thiết kế lại Điều 43 về Ưu đãi đầu tư đối với hoạt động nâng cao hệ số thu hồi dầu khí và Điều 44 về Ưu đãi đầu tư đối với phát triển, khai thác mỏ dầu khí cận biên theo hướng xây dựng cơ chế mở. Theo đó, Luật chỉ nên quy định các nguyên tắc, tiêu chí và biên độ trần - sàn; đồng thời cho phép đàm phán tỷ lệ chia sản phẩm, điều chỉnh linh hoạt theo sản lượng thực tế và biến động của giá dầu thế giới, thay vì duy trì một mức ưu đãi bất biến trong suốt vòng đời của mỏ.Cùng với chính sách ưu đãi, đại biểu Phan Thị Thùy Linh đề nghị luật hóa thời hạn tối đa đối với từng bước thẩm định, phê duyệt và xác lập nguyên tắc một đầu mối trong giải quyết thủ tục. Đại biểu nhấn mạnh, yếu tố thời gian có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với cơ hội đầu tư trong lĩnh vực dầu khí. Nếu thủ tục kéo dài qua nhiều cấp, nhiều ngành thì dù chính sách ưu đãi có hấp dẫn đến đâu cũng có thể mất đi ý nghĩa.

Thảo luận về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), các đại biểu đề nghị hoàn thiện hành lang pháp lý nhằm phát triển chuỗi giá trị dầu khí và năng lượng ngoài khơi, nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên và bảo đảm an ninh năng lượng. Thời sự Quốc hộiHoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển chuỗi giá trị dầu khí và năng lượng ngoài khơiNguyễn Liên; Ảnh: Hồ Long • 04/08/2026 18:38Thảo luận về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), các đại biểu đề nghị hoàn thiện hành lang pháp lý nhằm phát triển chuỗi giá trị dầu khí và năng lượng ngoài khơi, nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên và bảo đảm an ninh năng lượng.Toàn cảnh phiên thảo luận tại Tổ 15. Ảnh: Hồ LongChiều 4/8, Quốc hội thảo luận tại Tổ về Dự án Luật Dầu khí (sửa đổi); Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài dự phiên thảo luận tại Tổ 15 (Đoàn ĐBQH Phú Thọ, TP. Đà Nẵng).Phân quyền chỉ thực sự khả thi khi thẩm quyền, trách nhiệm được quy định rõThảo luận tại Tổ 15, cho ý kiến về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), ĐBQH Châu Văn Minh (Phú Thọ) cho rằng một trong những nội dung nổi bật của dự thảo là việc tiếp tục mở rộng thẩm quyền của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) trong quá trình tổ chức thực hiện hoạt động dầu khí. Do đó, nhiều nội dung đã được chuyển từ cơ chế xin ý kiến nhiều cấp sang giao quyền chủ động hơn cho Petrovietnam trong phạm vi chức năng được giao. Đây là bước cải cách đáng ghi nhận, phù hợp với chủ trương phân cấp, phân quyền của Đảng và Nhà nước, đồng thời đáp ứng yêu cầu rút ngắn thời gian chuẩn bị và triển khai các dự án dầu khí.ĐBQH Châu Văn Minh (Phú Thọ) phát biểu. Ảnh: Hồ LongĐại biểu đề nghị Ban soạn thảo tiếp tục rà soát toàn bộ các quy định liên quan đến trình tự, thẩm quyền và cơ chế phối hợp nhằm bảo đảm các quyền đã được Luật giao cho Petrovietnam có thể được thực hiện đầy đủ, thống nhất và không phát sinh thêm các thủ tục hành chính ngoài những nội dung Luật đã quy định. Bên cạnh đó, đề nghị tiếp tục rà soát để phân định rõ hơn các quyết định Petrovietnam thực hiện với tư cách doanh nghiệp và các quyết định Petrovietnam thực hiện theo nhiệm vụ được Nhà nước giao.Liên quan đến phạm vi điều chỉnh, theo đại biểu Châu Văn Minh, dự thảo hiện nay đã mở rộng đáng kể phạm vi điều chỉnh so với Luật 2022, tuy nhiên vẫn chủ yếu xoay quanh dầu và khí. Trong khi đó, xu hướng quốc tế đang chuyển sang quản lý tổng hợp tài nguyên trong lòng đất (địa năng lượng) bao gồm dầu khí, hydro tự nhiên, địa nhiệt và các loại khí hiếm như helium, vấn đề về thu giữ và lưu trữ CO2.Các đại biểu tham gia thảo luận tại Tổ 15. Ảnh: Hồ LongDo đó, đại biểu đề nghị bổ sung quy định theo hướng hoạt động điều tra cơ bản dầu khí được phép kết hợp điều tra các tài nguyên năng lượng khác dưới bề mặt/trong lòng đất nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng dữ liệu và hạ tầng điều tra. Theo đại biểu, nếu thực hiện được như vậy sẽ không phải sửa Luật khi Việt Nam triển khai các chương trình hydro tự nhiên hoặc CCS trong tương lai.ĐBQH Bùi Thị Kim Tuyến (Phú Thọ) nhấn mạnh, việc mở rộng thẩm quyền của Petrovietnam trong thực hiện các quyền phê duyệt, chấp thuận và giám sát được giao trong hoạt động dầu khí đã thể hiện sự thay đổi về tư duy quản lý, chuyển từ mô hình can thiệp hành chính trực tiếp sang mô hình giao quyền nhiều hơn cho chủ thể có đủ năng lực chuyên môn và chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện. Đây là một bước tiến phù hợp với yêu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành dầu khí trong bối cảnh các dự án mới có mức độ rủi ro cao hơn, quy mô đầu tư lớn hơn và đòi hỏi quá trình ra quyết định nhanh hơn.ĐBQH Bùi Thị Kim Tuyến (Phú Thọ) phát biểu. Ảnh: Hồ LongTuy nhiên, đại biểu Bùi Thị Kim Tuyến cho rằng, việc giao thêm thẩm quyền cho Petrovietnam cần đồng thời xác định rõ tư cách của Petrovietnam khi thực hiện quyền của nước chủ nhà, phạm vi trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước về dầu khí và cơ chế phối hợp giữa các chủ thể liên quan. Việc phân quyền chỉ thực sự khả thi khi thẩm quyền, trình tự thực hiện, giá trị pháp lý của các ý kiến tham gia và trách nhiệm cuối cùng của từng chủ thể được quy định rõ, bảo đảm không làm phát sinh thêm tầng nấc thủ tục hoặc rủi ro pháp lý đối với các quyết định của Petrovietnam.Bên cạnh đó, việc phân quyền cần được thực hiện có phân loại, theo hướng giao Petrovietnam quyết định các vấn đề chuyên môn, kỹ thuật và triển khai hợp đồng dầu khí; đồng thời tiếp tục bảo đảm thẩm quyền của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với các vấn đề chiến lược, liên ngành, liên vùng hoặc có ảnh hưởng lớn đến quốc phòng, an ninh, quy hoạch và lợi ích quốc gia. Việc Luật giao thêm quyền mới chỉ là điều kiện cần; điều kiện đủ là phải có cơ chế thực thi tương ứng.Làm rõ ranh giới pháp lý giữa hoạt động dầu khí và dự án đầu tư điện lực/điện gió ngoài khơi độc lậpĐBQH Vương Quốc Thắng (TP. Đà Nẵng) đánh giá cao tinh thần cầu thị, sự chuẩn bị công phu của Cơ quan chủ trì soạn thảo (Bộ Công Thương) và thống nhất cao về sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Dầu khí nhằm thể chế hóa kịp thời Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Kết luận số 76-KL/TW, Nghị quyết số 55-NQ/TW, Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá khoa học công nghệ, chuyển đổi số và Nghị quyết số 70-NQ/TW về an ninh năng lượng quốc gia.ĐBQH Vương Quốc Thắng (TP. Đà Nẵng) phát biểu. Ảnh: Hồ LongTheo đại biểu, dự thảo Luật đã bổ sung Điều 4 quy định về ưu tiên áp dụng Luật Dầu khí trong trường hợp có quy định khác nhau giữa Luật Dầu khí và các luật khác về điều tra cơ bản và hoạt động dầu khí.Tuy nhiên, đại biểu đề nghị làm rõ quy trình phê duyệt Kế hoạch thu dọn công trình dầu khí (quy định tại Điều 39 của dự thảo Luật Dầu khí) phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định đặc thù về bảo vệ môi trường và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia theo Điều 67 và Điều 99 của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020.Với việc phân cấp thẩm quyền cho Hội đồng thành viên Petrovietnam phê duyệt sử dụng vốn được quy định tại Điều 59 và xử lý bù trừ chi phí tại Điều 60, đại biểu Vương Quốc Thắng cho rằng đây là cơ chế đột phá. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị cần quy định rõ cơ chế giám sát rủi ro tài chính, bảo toàn vốn nhà nước để vừa giải phóng quyền tự chủ cho doanh nghiệp nhà nước, vừa bảo đảm kiểm soát quyền lực, chống thất thoát, lãng phí theo Quy định số 178-QĐ/TW.Các đại biểu tham gia thảo luận tại Tổ 15. Ảnh: Hồ LongGóp ý về nội dung phát triển công trình năng lượng ngoài khơi gắn với triển khai hoạt động dầu khí (Điều 53), đại biểu cho rằng cần làm rõ ranh giới pháp lý giữa hoạt động dầu khí (thuộc phạm vi Luật Dầu khí) và dự án đầu tư điện lực/điện gió ngoài khơi độc lập (thuộc Luật Điện lực và Luật Đầu tư). Cần quy định rõ thẩm quyền chấp thuận dùng chung hạ tầng biển và cơ chế hạch toán chi phí dùng chung để không làm thất thoát vốn nhà nước nhưng cũng không gây cản trở nhà đầu tư.ĐBQH Đinh Công Sỹ (Phú Thọ) bày tỏ cơ bản nhất trí với quy định của dự thảo Luật bổ sung phát triển chuỗi giá trị dầu khí và năng lượng ngoài khơi. Theo đại biểu, đây là định hướng phù hợp với yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và thực hiện chủ trương chuyển dịch năng lượng, giúp Việt Nam thực hiện cam kết Net Zero vào năm 2050.ĐBQH Đinh Công Sỹ (Phú Thọ) phát biểu. Ảnh: Hồ LongTuy nhiên, đại biểu cũng cho rằng các quy định của dự thảo Luật còn mang tính định hướng, chưa làm rõ nội hàm của “chuỗi giá trị dầu khí”, chưa xác định phạm vi điều chỉnh cũng như cơ chế phối hợp giữa hoạt động dầu khí với các ngành năng lượng mới, chưa có quy định về nguyên tắc sử dụng chung hạ tầng ngoài khơi để tối ưu hóa nguồn lực xã hội.Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu quy định cụ thể hơn về cơ chế phối hợp với phát triển điện khí, hydrogen và năng lượng tái tạo ngoài khơi; nguyên tắc sử dụng chung hạ tầng kỹ thuật (sử dụng hạ tầng dầu khí hiện hữu: giàn khai thác; đường ống dẫn khí; đường ống thu gom CO2; tuyến cáp điện; hệ thống thông tin liên lạc; kho chứa; cảng chuyên dùng; trung tâm điều khiển...); đồng thời giao Chính phủ quy định cụ thể về các nội dung nêu trên.

Thảo luận tại Tổ 1 (Đoàn ĐBQH TP. Hà Nội) về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), các ĐBQH đề nghị tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và phát triển ngành dầu khí theo hướng hiện đại, bền vững. Thời sự Quốc hộiHoàn thiện thể chế để phát triển bền vững ngành dầu khíPhi Long • 04/08/2026 18:27Thảo luận tại Tổ 1 (Đoàn ĐBQH TP. Hà Nội) về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), các ĐBQH đề nghị tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và phát triển ngành dầu khí theo hướng hiện đại, bền vững.Bổ sung cơ chế thúc đẩy chuyển đổi sốThảo luận tại Tổ 1 về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), ĐBQH Lê Nhật Thành nhất trí với sự cần thiết ban hành và các nội dung sửa đổi của dự án Luật theo Tờ trình số 409/TTr-CP ngày 19/7/2026 của Chính phủ. Theo đại biểu, việc sửa đổi Luật Dầu khí là cần thiết nhằm thể chế hóa kịp thời các chủ trương của Đảng về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, phát triển ngành dầu khí tự chủ, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, tạo động lực tăng trưởng, khơi thông nguồn lực và tăng sức hấp dẫn đầu tư trong lĩnh vực dầu khí.Để tiếp tục hoàn thiện dự thảo Luật, đại biểu đề xuất một số nội dung cụ thể. Trước hết, đối với chính sách của Nhà nước về dầu khí (Điều 5), đại biểu cho biết, khoản 1 Điều 5 dự thảo Luật quy định Nhà nước khuyến khích tổ chức, cá nhân Việt Nam và nước ngoài đầu tư để tiến hành điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí tại Việt Nam nhằm gia tăng tài nguyên, trữ lượng, sản lượng khai thác dầu khí tại các khu vực tiềm năng, vùng nước sâu, xa bờ; góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, phát triển kinh tế đất nước và bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của Việt Nam phù hợp với điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.ĐBQH Lê Nhật Thành phát biểu thảo luận tại Tổ 1. Ảnh: Hồ Như ÝTheo ĐBQH Lê Nhật Thành, cần bổ sung nội dung khuyến khích ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong điều tra cơ bản và hoạt động dầu khí, phù hợp với Nghị quyết số 57-NQ/TW và chủ trương phát triển ngành dầu khí theo hướng hiện đại, bền vững.Đại biểu đề nghị chỉnh lý khoản 1 Điều 5 theo hướng bổ sung quy định Nhà nước khuyến khích tổ chức, cá nhân Việt Nam và nước ngoài đầu tư, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để tiến hành điều tra cơ bản và hoạt động dầu khí tại Việt Nam nhằm gia tăng tài nguyên, trữ lượng và sản lượng khai thác dầu khí tại các khu vực tiềm năng, vùng nước sâu, xa bờ; góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, phát triển kinh tế đất nước và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của Việt Nam phù hợp với điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.Đối với các hành vi bị nghiêm cấm trong điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí (Điều 9), ĐBQH Lê Nhật Thành cho biết khoản 2 Điều 9 dự thảo Luật quy định hành vi lợi dụng điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí làm ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, chủ quyền, lợi ích quốc gia, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; gây ô nhiễm môi trường.Bên cạnh đó, đại biểu cũng đề nghị bổ sung hành vi xâm phạm an toàn, an ninh mạng, hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu phục vụ điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí. Theo đại biểu, nội dung này phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số và bảo vệ dữ liệu trong lĩnh vực dầu khí.Theo đó, đại biểu đề nghị chỉnh lý khoản 2 Điều 9 theo hướng bổ sung quy định cấm hành vi xâm phạm an toàn, an ninh mạng, an toàn hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu phục vụ điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí, bên cạnh các hành vi làm ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, chủ quyền, lợi ích quốc gia, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân và gây ô nhiễm môi trường.Rà soát quy định thay thế báo cáo nghiên cứu tiền khả thiĐối với quy định tại các Điều 35, 36 và 37 của dự thảo Luật, ĐBQH Lê Nhật Thành đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, làm rõ hơn quy định về kế hoạch đại cương phát triển mỏ dầu khí, kế hoạch khai thác sớm mỏ dầu khí và kế hoạch phát triển mỏ dầu khí được thay thế báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, báo cáo nghiên cứu khả thi của dự án dầu khí theo quy định của pháp luật về xây dựng và pháp luật liên quan.Đại biểu cho rằng cần tiếp tục nghiên cứu vì các lý do sau, thứ nhất, khoản 18, khoản 19 và khoản 20 Điều 3 của dự thảo Luật quy định kế hoạch đại cương phát triển mỏ dầu khí, kế hoạch khai thác sớm mỏ dầu khí và kế hoạch phát triển mỏ dầu khí là tài liệu trình bày các nội dung nghiên cứu về sự cần thiết, tính khả thi và hiệu quả của dự án hoặc phương án. Do đó, cần làm rõ các tài liệu này có bảo đảm đầy đủ các nội dung theo yêu cầu của báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, báo cáo nghiên cứu khả thi theo quy định của các luật có liên quan như Luật Xây dựng, Luật Đầu tư công hay không.Quang cảnh thảo luận tại Tổ 1. Ảnh: Quang KhánhThứ hai, quy định “theo quy định của pháp luật về xây dựng và pháp luật liên quan” còn mang tính khái quát, chưa xác định rõ giới hạn áp dụng đối với các luật chuyên ngành nên có thể dẫn đến lúng túng trong quá trình thực hiện. Theo đại biểu, phát triển mỏ dầu khí không chỉ diễn ra ngoài khơi mà còn có hoạt động phát triển mỏ dầu khí trên đất liền, phát triển mỏ dầu khí theo chuỗi giá trị theo quy định tại Điều 31 của dự thảo Luật. Vì vậy, ngoài việc tuân thủ Luật Dầu khí, các dự án còn phải tuân thủ các quy định của pháp luật về lâm nghiệp, đất đai, môi trường, phòng cháy, chữa cháy và các quy định pháp luật có liên quan.Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tụcTham gia thảo luận, ĐBQH Tạ Đình Thi đánh giá cao sự chuẩn bị công phu của Chính phủ và các cơ quan soạn thảo. Theo đại biểu, dự thảo Luật đã có nhiều điểm tiến bộ, đặc biệt là việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục và lần đầu tiên đưa các quy định khung về hoạt động thu giữ và lưu trữ carbon (CCS), dịch vụ kỹ thuật công nghệ cao và năng lượng ngoài khơi.Tuy nhiên, từ góc độ thể chế hóa các chủ trương lớn của Đảng, nhất là Nghị quyết số 20-NQ/TW Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh, đại biểu cho rằng dự thảo Luật vẫn còn một số khoảng trống cần tiếp tục nghiên cứu, bổ sung để thực sự trở thành một đạo luật kiến tạo phát triển. Trên cơ sở đó, đại biểu tập trung góp ý vào ba nhóm nội dung.ĐBQH Tạ Đình Thi phát biểu thảo luận tại Tổ 1. Ảnh: Quang KhánhTheo ĐBQH Tạ Đình Thi, Nghị quyết số 20-NQ/TW đã xác định rõ quan điểm khai thác, sử dụng hiệu quả, bền vững tài nguyên biển gắn với bảo vệ môi trường, bảo tồn hệ sinh thái biển theo hướng xanh, thông minh, phát triển trong giới hạn sinh thái và khả năng chịu tải của môi trường biển, đại dương; kiên quyết không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần; chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, biến đổi đại dương; nâng cao khả năng chống chịu, năng lực phòng, chống thiên tai, giảm thiểu rủi ro; bảo đảm duy trì lâu dài các giá trị và lợi ích chiến lược từ biển cho các thế hệ hôm nay và mai sau.Đại biểu cho rằng dự thảo Luật cần phản ánh mạnh mẽ hơn tinh thần này thông qua việc tiếp tục hoàn thiện các quy định liên quan đến hoạt động CCS và quản lý môi trường.Đối với hoạt động CCS, đại biểu đánh giá việc dự thảo Luật dành riêng Chương VIII để quy định về nội dung này là bước tiến quan trọng. Tuy nhiên, các quy định hiện mới dừng ở mức khung, chưa đủ tạo động lực cũng như hành lang pháp lý rõ ràng để triển khai các dự án thương mại.Vì vậy, ĐBQH Tạ Đình Thi đề nghị bổ sung các quy định cụ thể hơn về trách nhiệm và quyền sở hữu, trong đó làm rõ quyền sở hữu đối với lượng CO2 sau khi bơm ép; trách nhiệm pháp lý dài hạn trong giám sát, bảo đảm an toàn, khắc phục rủi ro; đồng thời quy định rõ thời điểm và cơ chế bàn giao trách nhiệm quản lý từ nhà thầu sang Nhà nước sau khi kết thúc dự án.Cần áp dụng các tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặtBên cạnh đó, ĐBQH Tạ Đình Thi đề nghị nghiên cứu bổ sung cơ chế ưu đãi và bảo đảm tài chính đối với hoạt động CCS. Theo đại biểu, đây là lĩnh vực có suất đầu tư lớn, thời gian hoàn vốn dài, vì vậy ngoài cơ chế thu hồi chi phí cần có chính sách ưu đãi về thuế, tiền thuê khu vực biển và đặc biệt là cơ chế chia sẻ rủi ro giữa Nhà nước và nhà đầu tư nhằm khuyến khích đầu tư vào lĩnh vực này.Đại biểu cũng đề nghị nghiên cứu cơ chế cho phép nhập khẩu CO2 để lưu trữ, qua đó tạo điều kiện để Việt Nam trở thành trung tâm dịch vụ CCS của khu vực, phát huy những lợi thế sẵn có trong lĩnh vực này.Đối với công tác quản lý môi trường, ĐBQH Tạ Đình Thi đề nghị rà soát, bổ sung quy định yêu cầu các dự án dầu khí, nhất là các dự án phát triển mới, phải áp dụng các tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặt; thực hiện quan trắc môi trường tự động; đồng thời xây dựng kế hoạch quản lý vòng đời công trình, ký quỹ tháo dỡ và phục hồi môi trường ngay từ giai đoạn lập kế hoạch phát triển mỏ.Đề cập đến nội dung phát triển và chia sẻ cơ sở dữ liệu tài nguyên, môi trường biển và hải đảo, ĐBQH Tạ Đình Thi cho biết: Nghị quyết số 20-NQ/TW đặt mục tiêu hoàn thành hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về biển và đạt tỷ lệ số hóa, tích hợp, chia sẻ dữ liệu 100% trong hệ thống quản lý nhà nước vào năm 2030.Theo đại biểu, qua hàng chục năm hoạt động, ngành dầu khí đã xây dựng được kho dữ liệu rất lớn về địa chất, địa vật lý và môi trường đáy biển. Đây là nguồn tài sản có giá trị đặc biệt quan trọng, phục vụ phát triển các dự án và nhiệm vụ trên biển. Đồng thời, Nghị quyết số 20-NQ/TW cũng xác định ưu tiên nguồn lực đầu tư phát triển các khu kinh tế quốc phòng trên biển và ven biển, trong đó dữ liệu là công cụ quan trọng phục vụ công tác quản lý và phát triển.Từ thực tế đó, ĐBQH Tạ Đình Thi đề nghị dự thảo Luật bổ sung quy định về cơ chế bắt buộc và cơ chế khuyến khích chia sẻ dữ liệu, thông tin và mẫu vật thu được từ điều tra cơ bản cũng như hoạt động dầu khí với cơ sở dữ liệu quốc gia về biển do Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý. Theo đại biểu, quy định này sẽ góp phần tránh đầu tư trùng lặp, tiết kiệm ngân sách, nâng cao hiệu quả quản lý tổng hợp, thống nhất không gian biển; đồng thời phục vụ công tác quy hoạch, ứng phó với biến đổi khí hậu và bảo đảm an ninh quốc gia.

Thảo luận tại Tổ 10 (ĐBQH tỉnh Ninh Bình và Sơn La) về 3 dự án luật, nghị quyết quan trọng liên quan đến trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, sửa đổi Luật Dầu khí và cơ chế đặc thù xử lý vi phạm trong lĩnh vực kinh tế, khoa học, công nghệ, các ý kiến đều nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện pháp luật theo hướng chặt chẽ, minh bạch; tạo hành lang pháp lý an toàn để khuyến khích đổi mới sáng tạo. Thời sự Quốc hộiBảo đảm tính thống nhất của pháp luật, tạo hành lang cho đổi mới sáng tạoTin; ảnh: Trọng Hiếu • 04/08/2026 18:20Thảo luận tại Tổ 10 (ĐBQH tỉnh Ninh Bình và Sơn La) về 3 dự án luật, nghị quyết quan trọng liên quan đến trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, sửa đổi Luật Dầu khí và cơ chế đặc thù xử lý vi phạm trong lĩnh vực kinh tế, khoa học, công nghệ, các ý kiến đều nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện pháp luật theo hướng chặt chẽ, minh bạch; tạo hành lang pháp lý an toàn để khuyến khích đổi mới sáng tạo.Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh và các đại biểu dự phiên thảo luận tổ, chiều 4/8Dự phiên thảo luận có Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng.Bảo đảm thống nhất về trách nhiệm bồi thường của Nhà nướcGóp ý về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát, ĐBQH Lê Thị Nga (Ninh Bình) tán thành với Phương án 2 trong dự thảo Luật. Theo đó, nguyên tắc áp dụng pháp luật đề nghị giữ như luật hiện hành: việc bồi thường của Nhà nước được thực hiện theo quy định của Luật này để đảm bảo tính thống nhất trong quy định của pháp luật theo Kết luận số 9 của Bộ Chính trị về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam.Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng và các đại biểu dự phiên thảo luận tổBên cạnh đó, việc sửa đổi, bổ sung như dự thảo Luật mang tính chất quy định áp dụng pháp luật, không mang tính nguyên tắc áp dụng nên việc sửa đổi, bổ sung này chưa phù hợp. Đại biểu đề nghị những vấn đề liên quan đến trách nhiệm bồi thường nhà nước chỉ nên quy định trong Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, tránh mở rộng ra các luật chuyên ngành.Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát, ĐBQH Lê Thị Nga (Ninh Bình) phát biểuTrưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình Mai Văn Tuất điều hành phiên thảo luậnĐồng tình với quan điểm trên, ĐBQH Phạm Trọng Cường (Ninh Bình) nhấn mạnh, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước trong điều kiện Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 09 về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam trong đó đã xác định các quy phạm thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước mang đặc trưng của quy phạm công. Do vậy, khoản 1 Điều 4 của dự thảo luật không phải là nguyên tắc áp dụng pháp luật, mà là nguyên tắc của hoạt động bồi thường Nhà nước.ĐBQH Phạm Trọng Cường (Ninh Bình) phát biểuCũng cho ý kiến về nguyên tắc áp dụng pháp luật, ĐBQH Mai Thị Phương Hoa (Ninh Bình) cho rằng, dự thảo luật bổ sung nguyên tắc trong trường hợp luật khác có quy định về việc mở rộng phạm vi trách nhiệm bồi thường nhà nước sẽ thực hiện trong luật chuyên ngành là không phù hợp. Bởi, Luật Trách nhiệm bồi thường nhà nước là luật chuyên ngành quy định đặc biệt liên quan đến phạm vi bồi thường nhà nước, cũng như thủ tục bồi thường nhà nước. Trường hợp nào Nhà nước cam kết bồi thường thì cần được quy định trong Luật Trách nhiệm bồi thường Nhà nước; nếu các luật khác cũng quy định nội dung này sẽ không kiểm soát được những trường hợp nào nhà nước sẽ bồi thường, gây khó khăn trong quá trình áp dụng và tuân thủ pháp luật.Đối với khái niệm người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tại khoản 1 Điều 1 dự thảo luật quy định: Người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực là cá nhân thực hiện phản ánh, tố cáo, tố giác hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong thực hiện nhiệm vụ, công vụ được giao, trong quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công.Đại biểu Lê Thị Nga cho rằng, Luật Phòng, chống tham nhũng quy định các trường hợp phản ánh, tố cáo và báo cáo về hành vi tham nhũng có quy định về quyền phản ánh hành vi tham nhũng của cá nhân, tổ chức. Do đó, Cơ quan chủ trì soạn thảo cần bổ sung trường hợp báo cáo hành vi tham nhũng, bổ sung chủ thể phản ánh hành vi tham nhũng là tổ chức cho phù hợp với quy định của Luật Phòng, chống tham nhũng, để đảm bảo thống nhất giữa Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước và Luật Phòng, chống tham nhũng.ĐBQH Trần Văn Khải (Ninh Bình) phát biểuVề phạm vi trách nhiệm bồi thường Nhà nước trong hoạt động quản lý hành chính, tại khoản 6 Điều 1 của dự thảo luật, đại biểu Lê Thị Nga cho biết, dự thảo luật sửa đổi khoản 9 Điều 17 của Luật Bồi thường Nhà nước: Thực hiện hành vi trái pháp luật trong hoạt động quản lý thuế và các khoản thu khác theo Luật Quản lý thuế.Đại biểu Lê Thị Nga đề nghị giữ như quy định của luật hiện hành, chỉ giới hạn trong phạm vi 4 nhóm hành vi thuộc trách nhiệm bồi thường của Nhà nước trong lĩnh vực thuế gồm: áp dụng thuế, phí, lệ phí trái pháp luật; thu thuế, phí, lệ phí trái pháp luật; truy thu thuế, hoàn thuế trái pháp luật; thu tiền sử dụng đất trái pháp luật.Đại biểu cho biết, dự thảo Luật đã mở rộng từ 4 nhóm hành vi phải bồi thường lên 10 nhóm hành vi quy định tại điểm b khoản 1 Điều 38 của Luật Quản lý thuế, nhưng chưa được đánh giá tác động đầy đủ về ngân sách nhà nước, nguồn nhân lực và hiệu quả quản lý thuế, nên chưa đủ cơ sở để bổ sung vào dự thảo Luật, do đó chưa nên mở rộng từ 4 nhóm hành vi lên 10 nhóm hành vi phải bồi thường.Cho ý kiến về lập dự toán và quyết toán kinh phí thực hiện công tác bồi thường ở khoản 29 Điều 1, đại biểu Lê Thị Nga nêu thực tiễn hiện nay có một số cơ quan nhà nước nhiều năm không phát sinh việc yêu cầu bồi thường, nên khi lập dự toán đầu năm không có cơ sở để bổ sung mục. Vì vậy, để phù hợp với thực tiễn, đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo cân nhắc quy định theo hướng giao Bộ Tài chính ở Trung ương, Sở Tài chính ở địa phương lập dự toán kinh phí bồi thường của cơ quan giải quyết bồi thường từ ngân sách trung ương và địa phương như luật hiện hành, đảm bảo hiệu quả thực thi và giảm các thủ tục hành chính.Các đại biểu tham dự thảo luận tại Tổ 10Về hồ sơ yêu cầu bồi thường tại khoản 12 của Điều 1, đại biểu Lê Thị Nga tán thành với quy định về gửi yêu cầu bồi thường được thực hiện trên môi trường số, đảm bảo phù hợp với chủ trương, định hướng của Đảng về ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số. Tuy nhiên, đây mới chỉ là quy định về việc tiếp nhận hồ sơ yêu cầu bồi thường qua môi trường số. Dự thảo Luật chưa có quy định về xử lý, giải quyết hồ sơ trên môi trường số theo quy định tại khoản 1 Điều 44 của Luật Giao dịch điện tử. Theo đó, cơ quan nhà nước phải tiếp nhận, giải quyết yêu cầu của tổ chức, cá nhân trên môi trường điện tử. Do đó, đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo bổ sung nội dung này, góp phần đẩy nhanh tiến độ thực hiện thủ tục hành chính.ĐBQH Tráng A Tếnh (Sơn La) phát biểuĐồng tình với quan điểm trên, ĐBQH Tráng A Tếnh (Sơn La) đề nghị cần xác định rõ cơ quan cấp trên trực tiếp bồi thường, bởi hiện nay có các cơ quan cấp huyện đã giải thể nên người dân chưa rõ cơ quan cấp trên trực tiếp giải quyết bồi thường là cơ quan nào. Ngoài ra, đại biểu cũng nêu thực tế một số trường hợp vi phạm an toàn giao thông có người nhận tội thay, nếu phát hiện oan sai sẽ không thuộc trách nhiệm bồi thường nhà nước, mà cần quy trách nhiệm cho những người nhận tội thay.Lượng hóa tiêu chí để cơ chế đặc thù đi vào cuộc sốngGóp ý vào dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, các đại biểu cơ bản thống nhất với sự cần thiết ban hành Nghị quyết này. Đây là một dự thảo Nghị quyết có tính chất đặc thù, tác động trực tiếp đến cơ chế xử lý vi phạm trong lĩnh vực kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; vì vậy, yêu cầu đặt ra không chỉ là có cơ chế tháo gỡ, mà còn phải bảo đảm chặt chẽ về kỹ thuật lập pháp, rõ ràng về điều kiện áp dụng và minh bạch về hệ quả pháp lý.ĐBQH Mai Thị Phương Hoa (Ninh Bình) phát biểuĐBQH Mai Thị Phương Hoa (Ninh Bình) khẳng định, việc Quốc hội cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển số rất quan trọng, rất kịp thời nhằm thể chế hóa đường lối của Đảng liên quan đến xử lý vấn đề liên quan kinh tế Nhà nước, kinh tế tư nhân, cần được ban hành sớm để xử lý những khó khăn, vướng mắc của các địa phương, các bộ ngành, tháo gỡ điểm nghẽn, tạo động lực phát triển đất nước.Góp ý quy định về phạm vi điều chỉnh của dự thảo nghị quyết, đại biểu Mai Thị Phương Hoa cho biết, phạm vi điều chỉnh liên quan đến ba lĩnh vực là kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tuy nhiên, đại biểu băn khoăn về cụm từ “ứng dụng” trong nhóm lĩnh vực ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số vì lợi ích chung. Bởi theo Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, thì hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có 9 nhóm, ứng dụng chỉ là một trong 9 nhóm, nhưng dự thảo Nghị quyết chỉ điều chỉnh nhóm ứng dụng thì chưa đủ rộng, bao quát. Để đảm bảo đồng bộ và thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo hơn nữa, đại biểu đề nghị, ngoài việc ứng dụng, cũng cần mở rộng ra hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm.ĐBQH Lê Văn Thế (Ninh Bình) phát biểuVề nguyên tắc thực hiện quy định tại Điều 3, dự thảo Nghị quyết có quy định là khuyến khích bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung, đại biểu cho rằng, quy định này đã cụ thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng, nhưng đặt trong bối cảnh chúng ta đang khuyến khích kinh tế tư nhân, liệu có được áp dụng cơ chế chính sách đặc thù đối với khu vực tư nhân hay không?...Đại biểu Lê Văn Thế (Ninh Bình) cho biết, Điều 4 của dự thảo Nghị quyết sử dụng nhiều khái niệm rất quan trọng nhưng còn mang tính mở như “vì lợi ích chung”, “không tham nhũng”, “hậu quả thiệt hại”, “hiệu quả kinh tế - xã hội”, “không có khiếu nại, tố cáo”. Đây đều là những khái niệm có ý nghĩa chính sách, nhưng nếu chưa được lượng hóa thì rất dễ áp dụng khác nhau giữa các cơ quan, các địa phương, thậm chí giữa các vụ việc tương tự. Về kỹ thuật lập pháp, quy định nào càng dẫn đến hệ quả pháp lý nghiêm trọng thì càng phải có tiêu chí rõ. Nếu chỉ mô tả bằng ngôn ngữ định hướng rồi giao cho các cơ quan thực thi tự hiểu, thì sẽ làm giảm tính dự báo của pháp luật và dễ phát sinh cách hiểu tùy nghi.ĐBQH Nguyễn Thành Công (Ninh Bình) phát biểuDo đó, đại biểu đề nghị Điều 4 cần được chỉnh theo hướng bổ sung thêm các tiêu chí nhận diện tối thiểu. Chẳng hạn, “vì lợi ích chung” phải được hiểu là hành vi được thực hiện trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn được giao, vì phục vụ lợi ích của quốc gia, dân tộc, cộng đồng, của ngành, lĩnh vực, địa phương, cơ quan, đơn vị, của doanh nghiệp, vì mục đích phát triển kinh tế, xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh; không nhằm thu lợi cá nhân, không làm phát sinh lợi ích nhóm, không có động cơ vụ lợi, có căn cứ, có hồ sơ và có thể kiểm tra, đối chiếu được. Tương tự, các từ ngữ khác cũng cần được xác định theo dấu hiệu pháp lý cụ thể. Đại biểu cho rằng, nếu lượng hóa Điều 4 cụ thể hơn thì toàn bộ các điều sau của Nghị quyết sẽ vận hành thống nhất và thuận lợi hơn.Đại biểu cũng đề nghị sửa Điều 5 dự thảo Nghị quyết theo hướng bỏ điều kiện “Người thực hiện hành vi vi phạm đã khai rõ sự việc, góp phần có hiệu quả vào việc phát hiện và xử lý tội phạm”. Vì điều kiện này không thật sự phù hợp với bản chất của chính sách mà Nghị quyết đang hướng tới.Đại biểu Lê Văn Thế phân tích: Tinh thần của Nghị quyết là khuyến khích, bảo vệ người dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, trong điều kiện có rủi ro khách quan và có thiện chí thực hiện nhiệm vụ. Còn việc người vi phạm khai báo, hợp tác với cơ quan tiến hành tố tụng là nội dung đã được pháp luật hình sự và tố tụng hình sự điều chỉnh bằng các chế định riêng; không nên đưa trở lại như một điều kiện bắt buộc để được không truy cứu trách nhiệm hình sự.ĐBQH Nguyễn Hải Dũng (Ninh Bình) phát biểuNếu giữ quy định này, chính sách của Nghị quyết có nguy cơ sẽ bị dịch chuyển từ cơ chế bảo vệ người đổi mới, dám nghĩ, dám làm sang cơ chế thưởng cho việc hợp tác sau khi vi phạm đã bị phát hiện. Vì vậy, đại biểu đề nghị bỏ khoản 6 Điều 5.Theo đó, Điều 5 chỉ nên tập trung vào các điều kiện cốt lõi như: không tham nhũng; vì lợi ích chung; đã hoàn thành hoạt động và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội; không có khiếu nại, tố cáo hoặc đã giải quyết dứt điểm; không gây thất thoát, lãng phí hoặc đã khắc phục toàn bộ hậu quả.Toàn cảnh thảo luận tại Tổ 10Về trách nhiệm kiểm tra, giám sát, đánh giá việc thực hiện cam kết, tiến độ khắc phục hậu quả, khoản 5 Điều 9 dự thảo nghị quyết quy định: “5. Trong thời gian tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự, cơ quan tiến hành tố tụng có trách nhiệm kiểm tra, giám sát, đánh giá việc thực hiện cam kết, tiến độ khắc phục hậu quả của tổ chức, cá nhân được tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự”.Đại biểu băn khoăn, vấn đề đặt ra là tần suất định kỳ kiểm tra, đánh giá tiến độ khắc phục hậu quả là như thế nào, để hết thời gian tạm hoãn thì tiến hành kiểm tra, giám sát hay theo định kỳ. Do vậy, đề nghị Cơ quan soạn thảo bổ sung quy định về kiểm tra, đánh giá tiến độ khắc phục hậu quả theo quy định cụ thể của Chính phủ. Việc quy định cụ thể nhằm tránh tình trạng cơ quan tiến hành tố tụng “bỏ quên” vụ việc sau khi ra quyết định tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự, đồng thời theo dõi sát sao, kịp thời phát hiện việc trì hoãn hoặc có hành vi tẩu tán tài sản, bỏ trốn, đồng thời cũng thúc đẩy cá nhân, tổ chức tích cực hoàn thành cam kết để nhận được sự khoan hồng của pháp luật.

Thảo luận tại Tổ 7 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Nghệ An và Lâm Đồng) về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), các ĐBQH đề nghị mở rộng phạm vi điều chỉnh để thích ứng với xu hướng chuyển dịch năng lượng, phát triển năng lượng ngoài khơi và hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon; đồng thời, phân định rõ thẩm quyền, trách nhiệm, hoàn thiện cơ chế quản lý chi phí và tín chỉ carbon, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật. Thời sự Quốc hộiMở rộng chuỗi giá trị dầu khí phải gắn với kiểm soát chặt chẽDiệp Anh; ảnh: Khánh Duy • 04/08/2026 17:37Thảo luận tại Tổ 7 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Nghệ An và Lâm Đồng) về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), các ĐBQH đề nghị mở rộng phạm vi điều chỉnh để thích ứng với xu hướng chuyển dịch năng lượng, phát triển năng lượng ngoài khơi và hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon; đồng thời, phân định rõ thẩm quyền, trách nhiệm, hoàn thiện cơ chế quản lý chi phí và tín chỉ carbon, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.Toàn cảnh phiên thảo luận tại tổPhân quyền phải gắn với trách nhiệm giải trìnhGóp ý về dự án Luật, ĐBQH Phạm Thị Hồng Yến (Lâm Đồng) cho rằng, dự thảo cần tiếp tục tạo điều kiện cho Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam ứng dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật, thích ứng với xu hướng chuyển dịch năng lượng; thúc đẩy phát triển chuỗi giá trị dầu khí và năng lượng ngoài khơi gắn với dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao.Liên quan đến khái niệm “chuỗi giá trị dầu khí” tại khoản 8 Điều 3, đại biểu đề nghị bỏ cụm từ “có thể”, quy định theo hướng khẳng định chuỗi giá trị dầu khí bao gồm các hoạt động liên kết chặt chẽ như điều tra cơ bản về dầu khí, hoạt động dầu khí gắn với vận chuyển, tồn trữ, xử lý, chế biến dầu khí, dịch vụ kỹ thuật dầu khí, hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon và năng lượng ngoài khơi.ĐBQH Phạm Thị Hồng Yến (Lâm Đồng) phát biểuTheo đại biểu, hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon và năng lượng ngoài khơi cũng có các công đoạn điều tra, vận chuyển, tồn trữ, xử lý tương tự hoạt động dầu khí, chỉ khác về đối tượng. Vì vậy, cần nghiên cứu thay khái niệm “điều tra cơ bản về dầu khí” bằng “điều tra cơ bản trong chuỗi giá trị dầu khí"; qua đó, mở rộng phạm vi điều tra cơ bản đối với các đối tượng không chỉ giới hạn ở dầu khí.Từ cách tiếp cận này, đại biểu đề nghị cân nhắc sửa phạm vi điều chỉnh tại Điều 1 theo hướng Luật quy định về chuỗi giá trị dầu khí trên đất liền, hải đảo và vùng biển của Việt Nam, bao hàm điều tra cơ bản, hoạt động dầu khí và các hoạt động có liên quan trong chuỗi giá trị dầu khí.Còn theo ĐBQH Vũ Thị Lan Anh (Nghệ An), các nội dung sửa đổi lần này nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, phát triển ngành dầu khí; đồng thời, đáp ứng yêu cầu phát triển, bảo vệ chủ quyền biển, đảo và tháo gỡ một số khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện Luật Dầu khí năm 2022.Đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát để bảo đảm tính thống nhất với các luật có liên quan, như: Luật Biển Việt Nam, Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo, Luật Điện lực, Luật Bảo vệ môi trường, các luật về thuế và Luật Ngân sách nhà nước...Về phân quyền, giao quyền và vai trò của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam, đại biểu cho biết: dự thảo Luật tăng thẩm quyền cho Tập đoàn trong một số khâu chuyên môn, kỹ thuật, phê duyệt và quản lý hợp đồng dầu khí.Quy định này nhằm tạo thuận lợi, tăng tính chủ động cho doanh nghiệp nhà nước giữ vai trò nòng cốt trong ngành dầu khí. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị xác định rõ vai trò của cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan đại diện chủ sở hữu và vai trò của doanh nghiệp trong hoạt động dầu khí, bảo đảm không phát sinh tình trạng doanh nghiệp vừa tham gia hoạt động kinh doanh, vừa thực hiện chức năng quản lý nhà nước.ĐBQH Vũ Thị Lan Anh (Nghệ An) phát biểu"Trường hợp giao Tập đoàn quyết định hoặc chấp thuận một số nội dung về kỹ thuật, dự thảo cần quy định rõ phạm vi, điều kiện, tiêu chí, trách nhiệm giải trình, cơ chế kiểm tra, giám sát và hậu kiểm, phù hợp với mô hình tổ chức hiện hành... Đồng thời, cần làm rõ cơ chế kiểm soát và trách nhiệm của các cơ quan có liên quan trong việc giao thẩm quyền cho Tập đoàn", đại biểu Vũ Thị Lan Anh đề nghị.Về chính sách ưu đãi trong hoạt động dầu khí tại Điều 42, đại biểu đồng tình với việc tiếp tục quy định cơ chế ưu đãi, khuyến khích đầu tư đối với các mỏ nhỏ, mỏ tận thu, mỏ có điều kiện địa lý phức tạp, chi phí cao, rủi ro lớn và các dự án tận thu nhằm nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên, hạn chế lãng phí.Tuy nhiên, đối với các ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế xuất khẩu dầu thô và các chính sách ưu đãi khác, đại biểu đề nghị rà soát để bảo đảm phù hợp với Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, Luật Đầu tư, Luật Ngân sách nhà nước và các nghị quyết của Quốc hội về thuế... Đồng thời, cần đánh giá đầy đủ tác động của các chính sách ưu đãi đối với nguồn thu ngân sách nhà nước; quy định rõ nguyên tắc, phạm vi, điều kiện và thẩm quyền áp dụng.Góp ý tại Điều 60 về xử lý chi phí của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam, đại biểu đề nghị quy định rõ hơn nguyên tắc, điều kiện, thẩm quyền phê duyệt, hạch toán, quyết toán và kiểm toán đối với các khoản chi phí của Tập đoàn được xử lý từ lợi nhuận sau thuế và nguồn thu từ bán phần sản phẩm dầu khí của Nhà nước.Theo đại biểu, các quy định này phải bảo đảm phù hợp với pháp luật về ngân sách và thuế, đồng thời làm rõ cơ chế xử lý, bù trừ và quyết toán các khoản chi phí. Cụ thể, tại khoản 1 và khoản 2, cần phân biệt rõ chi phí do Tập đoàn tự thực hiện trong nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh với chi phí thực hiện nhiệm vụ do Nhà nước giao.Tại khoản 4, cần quy định rõ việc sử dụng tiền thu từ bán phần sản phẩm dầu khí của Nhà nước phải được thực hiện theo phương án bù trừ và quyết toán đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, bảo đảm không làm thất thu, không làm sai lệch nghĩa vụ nộp ngân sách nhà nước.Làm rõ trách nhiệm dài hạn và cơ chế tín chỉ carbonGóp ý về các Điều 48, 49, 50 và 51, ĐBQH Trịnh Thị Tú Anh (Lâm Đồng) cho rằng: các quy định trong dự thảo đã bao quát tương đối đầy đủ nguyên tắc, việc triển khai dự án thu giữ và lưu trữ các-bon, thực hiện dự án trong khuôn khổ hợp đồng dầu khí và cơ chế thu hồi chi phí. Tuy nhiên, khoản 4 Điều 49 vẫn còn khoảng trống về thời hạn giám sát sau khi đóng cửa cơ sở lưu trữ và cơ chế chuyển giao trách nhiệm.ĐBQH Trịnh Thị Tú Anh (Lâm Đồng) phát biểuDự thảo quy định sau khi thu dọn công trình thu giữ và lưu trữ carbon, nhà thầu có trách nhiệm giám sát, quan trắc, bảo đảm an toàn cơ sở lưu trữ CO₂ và khắc phục sự cố rò rỉ hoặc ô nhiễm môi trường trong thời hạn quy định, trước khi bàn giao lại cho Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam quản lý.Tuy nhiên, dự thảo chưa làm rõ điều kiện bàn giao, thời điểm chuyển giao trách nhiệm pháp lý và trách nhiệm trong trường hợp phát sinh rò rỉ CO₂ hoặc sự cố môi trường sau khi bàn giao.Theo đại biểu, nghĩa vụ giám sát đối với hoạt động thu giữ và lưu trữ carbon có thể kéo dài hàng chục đến hàng trăm năm. Vì vậy, cần bổ sung thời hạn giám sát không thấp hơn 20 năm kể từ ngày đóng cửa cơ sở lưu trữ, trừ trường hợp nhà thầu chứng minh được CO₂ đã ổn định vĩnh viễn theo tiêu chí do Chính phủ quy định.Trước khi việc bàn giao có hiệu lực, nhà thầu cũng cần thiết lập cơ chế tài chính bảo đảm đủ nguồn lực để trang trải chi phí giám sát và khắc phục sự cố phát sinh sau khi bàn giao.Đại biểu Trịnh Thị Tú Anh cũng đề nghị bổ sung cơ chế xử lý trường hợp nhà thầu hiện hữu và nhà thầu của các lô hợp đồng dầu khí có liên quan không đạt được sự thống nhất khi thành tạo địa chất phù hợp cho lưu trữ nằm trên ranh giới nhiều lô hợp đồng. Trong trường hợp này, Tập đoàn cần báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định trên cơ sở đánh giá lợi ích tổng thể của việc triển khai dự án.Liên quan đến Điều 51, đại biểu đề nghị làm rõ tín chỉ carbon từ dự án thu giữ và lưu trữ carbon trong hoạt động dầu khí sẽ được giao dịch trên thị trường carbon trong nước hay hướng tới được công nhận theo cơ chế thị trường carbon quốc tế; đồng thời bổ sung nguyên tắc xử lý trường hợp giá tín chỉ carbon biến động mạnh, ảnh hưởng đến tiến độ thu hồi chi phí và phần chia lợi nhuận của Nhà nước từ hợp đồng dầu khí.Cũng góp ý về Điều 51, ĐBQH Phạm Phú Bình (Nghệ An) băn khoăn về quyền sở hữu và việc hạch toán doanh thu từ bán tín chỉ carbon.ĐBQH Phạm Phú Bình (Nghệ An) phát biểuTheo dự thảo, nhà thầu dầu khí triển khai dự án thu giữ và lưu trữ carbon được sở hữu tín chỉ carbon. Đại biểu cho rằng, hiện nay, đa số nhà thầu dầu khí là liên doanh hoặc nhà thầu nước ngoài. Khi được sở hữu tín chỉ carbon, nhà thầu có quyền nắm giữ, không nhất thiết phải bán ngay mà có thể lựa chọn thời điểm giao dịch tùy thuộc vào thị trường tín chỉ carbon.Đại biểu dẫn Nghị định số 112 ngày 1/4/2026 của Chính phủ hướng dẫn việc trao đổi tín chỉ carbon và cho biết, đối với loại hình thu giữ và lưu trữ carbon, chủ sở hữu tín chỉ carbon được bán ra thị trường thế giới tối đa 90% số tín chỉ carbon.Theo đại biểu, trường hợp một nhà thầu quốc tế triển khai dự án dầu khí kết hợp thực hiện dự án thu giữ và lưu trữ carbon thì toàn bộ chi phí thực hiện dự án này được hạch toán vào chi phí thực hiện hợp đồng khai thác dầu khí. Việc hạch toán làm giảm lợi nhuận tính thuế và tương ứng làm giảm số thuế phải nộp... Trong khi đó, tín chỉ carbon thuộc quyền sở hữu của nhà thầu. Nhà thầu có thể tiếp tục nắm giữ, không giao dịch ngay mà lựa chọn thời điểm có lợi để thực hiện giao dịch.Về quy định tại khoản 3 Điều 51: “Doanh thu từ bán tín chỉ carbon được hạch toán giảm phần thu hồi chi phí trong kỳ”, đại biểu đề nghị làm rõ “trong kỳ” là kỳ thực hiện hoạt động thu giữ và lưu trữ carbon hay kỳ bán tín chỉ carbon.Theo đại biểu, thời điểm bán tín chỉ carbon có thể diễn ra sau khi dự án đã đóng cửa, nhà thầu đã hoàn thành hợp đồng, thậm chí không còn hoạt động tại Việt Nam. Vì vậy, cần xem xét quy định “trong kỳ” có phù hợp với những trường hợp này hay không.Bên cạnh đó, đại biểu đề nghị rà soát quy định về việc sử dụng toàn bộ doanh thu từ bán tín chỉ carbon để hạch toán giảm phần thu hồi chi phí.Theo đại biểu, quá trình quản lý hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon và nắm giữ tín chỉ carbon có thể phát sinh các chi phí liên quan. Vì vậy, việc bán được bao nhiêu thì hạch toán toàn bộ doanh thu đó để giảm trừ chi phí cũng chưa hoàn toàn hợp lý... Từ những vấn đề trên, đại biểu đề nghị Chính phủ cân nhắc, rà soát lại quy định tại Điều 51 để bảo đảm phù hợp với thực tế.

Thảo luận về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước chiều 4/8, ĐBQH Nguyễn Thanh Liêm (Quảng Trị) chỉ ra ba điểm nghẽn trong thực tiễn thi hành, gồm: đùn đẩy trách nhiệm, thiếu kinh phí và thủ tục bồi thường còn bất cập; đồng thời đề xuất ba kiến nghị hoàn thiện dự thảo Luật. Thời sự Quốc hội Gỡ ba điểm nghẽn từ thực tiễn thi hành Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nướcĐan Thanh; Ảnh: Xuân Quý • 04/08/2026 17:03Thảo luận về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước chiều 4/8, ĐBQH Nguyễn Thanh Liêm (Quảng Trị) chỉ ra ba điểm nghẽn trong thực tiễn thi hành, gồm: đùn đẩy trách nhiệm, thiếu kinh phí và thủ tục bồi thường còn bất cập; đồng thời đề xuất ba kiến nghị hoàn thiện dự thảo Luật.Các đại biểu tham gia phiên thảo luận ở Tổ 13 chiều 4/8Ba điểm nghẽn trong thực hiện bồi thường của Nhà nướcCác đại biểu ở Tổ 13 (gồm Đoàn ĐBQH tỉnh An Giang và Quảng Trị) cơ bản nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước.Theo ĐBQH Nguyễn Thanh Liêm (Quảng Trị), qua thực tiễn thi hành Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước đã bộc lộ ba điểm nghẽn cần được tháo gỡ, gồm: tình trạng đùn đẩy trách nhiệm giữa các cơ quan nhà nước, thiếu nguồn kinh phí bồi thường và thủ tục giải quyết còn bất cập.ĐBQH Nguyễn Thanh Liêm (Quảng Trị) phát biểuThứ nhất, trong nhiều trường hợp vẫn xảy ra tình trạng đùn đẩy trách nhiệm giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện bồi thường. Khi phát sinh vụ việc, cần có cơ quan đứng ra nhận trách nhiệm để khởi động quy trình bồi thường. Tuy nhiên, trên thực tế việc này rất khó.Đại biểu nêu thực tế, có những vụ việc ở cấp tỉnh phải họp bàn nhiều lần vẫn chưa thống nhất được, phải xin ý kiến lãnh đạo Trung ương thì các cơ quan mới thực hiện. "Nói đến chuyện gì cũng được, chứ nói đến bồi thường và xin lỗi thì không ai muốn làm", đại biểu chia sẻ.Thứ hai là bất cập về kinh phí bồi thường. Theo đại biểu, qua thực tế làm việc tại nhiều địa phương, hầu như chưa có nơi nào bố trí khoản kinh phí này trong dự toán ngân sách đầu năm.Thứ ba, nhiều trường hợp sau khi xác định Nhà nước phải bồi thường, các bên đã thống nhất được mức bồi thường. Theo đại biểu, vì đây chủ yếu là quan hệ dân sự nên nếu các bên đạt được thỏa thuận thì cần cho phép giải quyết ngay, không nhất thiết phải khởi động đầy đủ quy trình theo luật.Ba kiến nghị hoàn thiện dự thảo LuậtTừ những điểm nghẽn trên, đại biểu Nguyễn Thanh Liêm góp ý ba nội dung cụ thể đối với dự thảo Luật.Thứ nhất, đại biểu thống nhất với quy định bổ sung đối tượng được bảo vệ là người đấu tranh phòng, chống tham nhũng và người thân của họ. Theo đại biểu, đây là quy định cần thiết nhằm bảo đảm tính chặt chẽ trong quá trình áp dụng.Đại biểu cho biết, thực tế Luật Phòng, chống tham nhũng đã quy định đây là đối tượng cần được bảo vệ. Tuy nhiên, có trường hợp chính người đấu tranh phòng, chống tham nhũng lại chủ động bộc lộ danh tính của mình để tạo uy tín, sau đó lại cho rằng cơ quan nhà nước làm lộ thông tin, gây rủi ro cho cán bộ, công chức thực thi nhiệm vụ.ĐBQH Nguyễn Danh Tú (An Giang) phát biểuDẫn kinh nghiệm thực tế, đại biểu Nguyễn Thanh Liêm cho biết, khi có người gửi đơn, cơ quan có thẩm quyền lập tức phải áp dụng các biện pháp bảo vệ theo đúng quy định pháp luật. Việc thực hiện chặt chẽ quy định này vừa giúp bảo vệ người đấu tranh phòng, chống tham nhũng, vừa hạn chế rủi ro cho cán bộ, công chức trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.Thứ hai, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Điều 17 về phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước trong hoạt động quản lý hành chính. Trong đó, bổ sung một số trường hợp như: ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính trái pháp luật; không áp dụng hoặc áp dụng không kịp thời, không đúng biện pháp bảo vệ người tố cáo, người đấu tranh phòng, chống tham nhũng và người thân của họ; cố ý cung cấp thông tin sai lệch mà không đính chính và không cung cấp lại thông tin theo quy định của Luật Tố cáo và pháp luật khác có liên quan.Theo đại biểu Nguyễn Thanh Liêm, việc mở rộng các trường hợp này là cần thiết. Mục tiêu quan trọng hơn cả là cảnh báo, phòng ngừa để cán bộ, công chức không mắc sai phạm, chứ không phải chỉ nhằm xử lý vi phạm. Vì vậy, đại biểu đề nghị giữ nguyên các đối tượng được bổ sung trong dự thảo Luật lần này.Thứ ba, về thủ tục bồi thường, đại biểu cho rằng, khi luật đã quy định về bồi thường thì cần quy định luôn trình tự, thủ tục thực hiện trong luật, nên bố trí thành một chương riêng.Theo đó, cần quy định theo hai hướng. Trường hợp các bên thỏa thuận được ngay thì giải quyết theo thủ tục nhanh nhất, không làm phát sinh thêm thủ tục và có thể công nhận, xử lý ngay. Trường hợp phải thực hiện theo trình tự của luật thì cũng cần quy định ngay trong chương này từ 1 – 2 điều để cơ quan thực hiện thuận lợi, không phải tra cứu các quy định khác để khởi động quy trình.Rà soát Luật Phòng, chống tham nhũng để bảo đảm tính thống nhấtChia sẻ ý kiến trên, ĐBQH Hoàng Nam Hải (Quảng Trị) cho rằng, cần tiếp tục rà soát các quy định để bảo đảm thống nhất với Luật Phòng, chống tham nhũng.ĐBQH Hoàng Nam Hải (Quảng Trị) phát biểuĐại biểu phân tích, Khoản 1 Điều 1 dự thảo Luật (sửa đổi, bổ sung khoản 9 Điều 3), quy định về người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực “là cá nhân thực hiện việc phản ánh, tố cáo, tố giác hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong thực hiện nhiệm vụ, công vụ được giao, trong quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công”.Theo đại biểu, dự thảo Luật chưa đề cập đến hành vi báo cáo. Trong khi Luật Phòng, chống tham nhũng quy định hành vi báo cáo là hành vi của cán bộ, công chức, người lao động trong cơ quan nhà nước thực hiện báo cáo trong nội bộ cơ quan, khác với tố cáo hoặc khiếu nại.Bên cạnh đó, Luật Phòng, chống tham nhũng quy định chủ thể thực hiện hành vi phản ánh gồm cả cá nhân và tổ chức. Trong khi đó, dự thảo Luật mới đề cập hành vi phản ánh nhưng chưa quy định chủ thể là tổ chức. Như vậy, nếu tổ chức thực hiện phản ánh hành vi tham nhũng mà bị thiệt hại thì sẽ không thuộc diện được bồi thường.Từ đó, đại biểu đề nghị Ban soạn thảo rà soát kỹ các quy định của Luật Phòng, chống tham nhũng để bổ sung, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Tham gia thảo luận tại Tổ 3 (Thanh Hóa, Tây Ninh) về Dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), ĐBQH Phan Thị Thùy Linh (Thanh Hóa) cho rằng, lần sửa luật này không chỉ nhằm tháo gỡ vướng mắc mà phải tạo bước đột phá, đưa chính sách dầu khí từ tư duy “ưu đãi đầu tư” sang “cạnh tranh toàn cầu”. Đại biểu đề nghị xây dựng cơ chế đầu tư linh hoạt, minh bạch; phân định rõ các chức năng của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam; đồng thời coi nhân lực chất lượng cao và năng lực công nghệ nội sinh là nền tảng phát triển lâu dài của ngành dầu khí. Thời sự Quốc hộiMở đường cho cạnh tranh toàn cầu và làm chủ công nghệ trong lĩnh vực dầu khíĐào Cảnh • 04/08/2026 16:35Tham gia thảo luận tại Tổ 3 (Thanh Hóa, Tây Ninh) về Dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), ĐBQH Phan Thị Thùy Linh (Thanh Hóa) cho rằng, lần sửa luật này không chỉ nhằm tháo gỡ vướng mắc mà phải tạo bước đột phá, đưa chính sách dầu khí từ tư duy “ưu đãi đầu tư” sang “cạnh tranh toàn cầu”. Đại biểu đề nghị xây dựng cơ chế đầu tư linh hoạt, minh bạch; phân định rõ các chức năng của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam; đồng thời coi nhân lực chất lượng cao và năng lực công nghệ nội sinh là nền tảng phát triển lâu dài của ngành dầu khí.Chuyển từ tư duy “ưu đãi đầu tư” sang tư duy “cạnh tranh toàn cầu”ĐBQH Phan Thị Thùy Linh cơ bản tán thành sự cần thiết ban hành Luật Dầu khí (sửa đổi), đồng thời đánh giá cao nỗ lực của Chính phủ, Bộ Công Thương trong điều kiện thời gian soạn thảo rất gấp; đồng thời đánh giá cao chất lượng chuyên sâu của Báo cáo thẩm tra do Ủy ban Kinh tế và Tài chính chuẩn bị.ĐBQH Phan Thị Thùy Linh (Thanh Hóa) phát biểu thảo luận. Ảnh: Lâm HiểnTheo đại biểu, Luật Dầu khí năm 2022 đã tạo được những chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, sau ba năm thi hành, trong bối cảnh sản lượng tại các mỏ hiện hữu suy giảm tự nhiên, giá dầu biến động khó lường và xu hướng chuyển dịch năng lượng toàn cầu diễn ra rất nhanh, yêu cầu đặt ra đối với lần sửa đổi này không chỉ là tháo gỡ những vướng mắc phát sinh mà còn phải tạo được bước đột phá.Trước hết, đại biểu Phan Thị Thùy Linh đề nghị chuyển dứt khoát từ tư duy “ưu đãi đầu tư” sang tư duy “cạnh tranh toàn cầu”.Dự thảo Luật đã bổ sung nhiều chính sách mạnh như hạ thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp, giảm thuế xuất khẩu dầu thô, nâng tỷ lệ thu hồi chi phí. Đây là bước tiến đáng ghi nhận. Tuy nhiên, theo đại biểu, nhà đầu tư quốc tế không lựa chọn điểm đến chỉ dựa trên mức ưu đãi tuyệt đối, mà sẽ đặt các chính sách của Việt Nam trong tương quan so sánh với Indonesia, Malaysia, Thái Lan, cùng với việc đánh giá mức độ rủi ro về địa chất và địa chính trị.Quang cảnh thảo luận tại Tổ 3. Ảnh: Lâm HiểnTrong khi đó, trữ lượng dầu khí còn lại của Việt Nam chủ yếu nằm ở các mỏ nhỏ, mỏ cận biên, thuộc vùng nước sâu, xa bờ, có cấu trúc địa chất phức tạp, chi phí và rủi ro thăm dò rất lớn. Với những đặc điểm này, việc ấn định một khung ưu đãi cứng áp dụng chung cho mọi lô, mọi mỏ là chưa phù hợp.Đại biểu đề nghị thiết kế lại Điều 43 về Ưu đãi đầu tư đối với hoạt động nâng cao hệ số thu hồi dầu khí và Điều 44 về Ưu đãi đầu tư đối với phát triển, khai thác mỏ dầu khí cận biên theo hướng xây dựng cơ chế mở.Theo đó, Luật chỉ nên quy định các nguyên tắc, tiêu chí và biên độ trần - sàn; đồng thời cho phép đàm phán tỷ lệ chia sản phẩm, điều chỉnh linh hoạt theo sản lượng thực tế và biến động của giá dầu thế giới, thay vì duy trì một mức ưu đãi bất biến trong suốt vòng đời của mỏ.Cùng với chính sách ưu đãi, đại biểu Phan Thị Thùy Linh đề nghị luật hóa thời hạn tối đa đối với từng bước thẩm định, phê duyệt và xác lập nguyên tắc một đầu mối trong giải quyết thủ tục.Các ĐBQH tỉnh Thanh Hóa tham dự thảo luận tổ. Ảnh: Lâm HiểnĐại biểu nhấn mạnh, yếu tố thời gian có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với cơ hội đầu tư trong lĩnh vực dầu khí. Nếu thủ tục kéo dài qua nhiều cấp, nhiều ngành thì dù chính sách ưu đãi có hấp dẫn đến đâu cũng có thể mất đi ý nghĩa.Đối với vai trò của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam, đại biểu cho rằng, Tập đoàn hiện giữ vai trò kép: vừa thay mặt Nhà nước thực hiện quản lý, giám sát, thẩm định, phê duyệt kỹ thuật và ngân sách của các nhà thầu; vừa là doanh nghiệp trực tiếp góp vốn, cùng tham gia đầu tư với chính các đối tác đó.Ranh giới giữa hai vai trò này trên thực tế rất dễ phát sinh xung đột và cũng là vấn đề khiến nhà đầu tư nước ngoài quan ngại về tính minh bạch, bình đẳng.Do đó, đại biểu đề nghị dự thảo Luật phân định rõ hai nhóm chức năng ngay trong luật; quy định nguyên tắc tách bạch về tổ chức, nhân sự và hạch toán khi Tập đoàn tham gia với tư cách nhà thầu; đồng thời thiết lập cơ chế công khai, giải trình và xử lý xung đột lợi ích.Đại biểu Phan Thị Thùy Linh ủng hộ việc phân cấp mạnh hơn cho Hội đồng thành viên quyết định các dự án nhóm B, nhóm C, qua đó nâng cao tính chủ động và trách nhiệm của Tập đoàn. Tuy nhiên, việc phân cấp phải song hành với kiểm soát quyền lực theo Quy định số 178 của Bộ Chính trị; đồng thời chuyển trọng tâm từ tiền kiểm sang hậu kiểm, kiểm toán và công khai kết quả.Bổ sung chính sách về nhân lực chất lượng cao và năng lực công nghệ nội sinhBên cạnh cơ chế đầu tư, ĐBQH Phan Thị Thùy Linh đề nghị bổ sung các chính sách phát triển nhân lực chất lượng cao và năng lực công nghệ nội sinh của ngành dầu khí.Đại biểu dẫn lại thành tựu khai thác dầu tại mỏ Bạch Hổ để khẳng định năng lực và trí tuệ của đội ngũ khoa học, kỹ thuật Việt Nam. Tại mỏ Bạch Hổ, dầu không nằm trong các tầng đất đá thông thường mà nằm trong những khe nứt của tầng đá móng. Các nhà khoa học Việt Nam đã tìm ra giải pháp bơm nước xuống để giữ áp suất và đẩy dầu ra ngoài, dù khi đó nhiều chuyên gia quốc tế cho rằng đây là phương án quá mạo hiểm.ĐBQH Phan Thị Thùy Linh (Thanh Hóa) phát biểu. Ảnh: Lâm HiểnGiải pháp này đã góp phần kéo dài đời mỏ thêm hàng chục năm, đồng thời nâng tỷ lệ thu hồi dầu lên mức cao hơn đáng kể so với thông lệ quốc tế đối với loại mỏ này. Công trình sau đó đã được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh.Tuy nhiên, đại biểu cho rằng, đây là thành quả của một thế hệ. Qua rà soát dự thảo Luật, các quy định hiện nay mới đề cập “dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao” dưới góc độ một loại hoạt động, nhưng chưa có chính sách cụ thể nhằm phát triển năng lực để Việt Nam làm chủ công nghệ.Đại biểu Phan Thị Thùy Linh đề nghị bổ sung quy định theo ba hướng. Đó là: coi cam kết chuyển giao công nghệ và đào tạo nhân lực Việt Nam là tiêu chí bắt buộc trong quá trình đánh giá hồ sơ lựa chọn nhà thầu, đồng thời phải được quy định thành điều khoản trong hợp đồng dầu khí; cho phép tính chi phí nghiên cứu, phát triển và đào tạo nhân lực vào chi phí được thu hồi; xây dựng chính sách thu hút, giữ chân các chuyên gia, kỹ sư giỏi và tăng cường gắn kết với các cơ sở đào tạo chuyên ngành trong nước.Các ĐBQH tỉnh Tây Ninh tham dự thảo luận tổ. Ảnh: Lâm HiểnTheo đại biểu, đây là những “ưu đãi mềm”, không làm giảm nguồn thu ngân sách nhưng có ý nghĩa quyết định đối với năng lực phát triển dài hạn của ngành dầu khí, đồng thời hoàn toàn phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.Đại biểu nhấn mạnh, tài nguyên dầu khí là hữu hạn, nhưng con người và công nghệ là nguồn lực không cạn kiệt.Đề cập mối quan hệ giữa hoạt động dầu khí với đời sống dân cư, đại biểu Phan Thị Thùy Linh cho rằng, các hoạt động dầu khí diễn ra trên vùng biển gắn liền với ngư trường và sinh kế của ngư dân. Vì vậy, đại biểu đề nghị bổ sung nguyên tắc bảo đảm hài hòa giữa hoạt động dầu khí với quyền lợi hợp pháp và sinh kế của cộng đồng dân cư ven biển, gắn với trách nhiệm bảo vệ chủ quyền biển, đảo.Theo đại biểu, đây vừa là yêu cầu của phát triển bền vững, vừa là yếu tố quan trọng để tạo dựng sự đồng thuận xã hội trong quá trình tổ chức thực hiện Luật Dầu khí sau khi được sửa đổi.

Thảo luận tại tổ chiều 4/8, ĐBQH Nguyễn Duy Ngọc (TP. Cần Thơ) cho biết, qua tổng kết hai nhiệm kỳ vừa qua, chưa có trường hợp nào bị xử lý khi xảy ra thiệt hại hoặc sai phạm nếu việc thực hiện không xuất phát từ động cơ vụ lợi. Thời sự Quốc hộiChưa có trường hợp nào bị xử lý nếu không vì lợi ích riêngTin: Hà Lan; Ảnh: An Nhiên • 04/08/2026 16:24Thảo luận tại tổ chiều 4/8, ĐBQH Nguyễn Duy Ngọc (TP. Cần Thơ) cho biết, qua tổng kết hai nhiệm kỳ vừa qua, chưa có trường hợp nào bị xử lý khi xảy ra thiệt hại hoặc sai phạm nếu việc thực hiện không xuất phát từ động cơ vụ lợi.Chiều 4/8, Tổ 9 (gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh, thành phố: Cần Thơ, Hà Tĩnh, Lai Châu) thảo luận về: dự án Luật Dầu khí (sửa đổi); dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; và dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.Điều chỉnh kinh phí bồi thường để sát với thực tế là rất thỏa đángGóp ý dự án Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (sửa đổi), ĐBQH Nguyễn Duy Ngọc (TP. Cần Thơ) cho rằng, khi cơ quan nhà nước thực hiện không đúng quy định thì phải có trách nhiệm bồi thường, có thể về vật chất và danh dự cho người bị thiệt hại. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn những vấn đề được dư luận phản ánh, nhất là qua các vụ việc lớn mà chúng ta đều đã biết.ĐBQH Nguyễn Duy Ngọc (TP. Cần Thơ) phát biểuĐại biểu Nguyễn Duy Ngọc cho rằng, các nội dung trong dự thảo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (sửa đổi) đã thỏa đáng và sát với thực tế.Về trình tự, thủ tục giải quyết bồi thường, đại biểu cho rằng, các vụ việc cụ thể bị kéo dài do liên quan đến nhiều cơ quan và nhiều quy định pháp luật. Một nguyên nhân khác là người thực thi nhiệm vụ chưa nắm đầy đủ quy định.Đồng thời, nhận thức của một số cơ quan nhà nước về trách nhiệm khi thực hiện sai vẫn chưa thực sự bảo đảm nguyên tắc bình đẳng, nghĩa là khi làm sai thì phải có trách nhiệm giải quyết và bồi thường theo quy định.“Đây là việc tôi cho rằng trong quá trình thực hiện, chúng ta phải đồng bộ các quy định pháp luật, đặc biệt là các thủ tục và nâng cao nhận thức của những người tham gia giải quyết những vấn đề này”, đại biểu Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh.Về kinh phí bồi thường, đại biểu đánh giá cơ quan soạn thảo đã tiếp cận rất sát thực tiễn. Nhấn mạnh “việc điều chỉnh kinh phí để sát với thực tế là rất thỏa đáng”, đại biểu cho rằng không ai mong muốn phát sinh các trường hợp phải bồi thường, nhưng trong quá trình quản lý luôn tiềm ẩn những rủi ro. Do đó, các quy định về trách nhiệm bồi thường cần bảo đảm phù hợp với thực tiễn để có thể áp dụng hiệu quả.Giải ngân các nhiệm vụ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo còn rất hạn chếVề dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, đại biểu Nguyễn Duy Ngọc cho rằng, tuy phạm vi chưa đầy đủ, nhưng sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển của các lĩnh vực này.Toàn cảnh phiên thảo luậnTrên thực tế, nhiều trường hợp thuộc các nhóm đối tượng trong dự thảo Nghị quyết đang gặp nhiều khó khăn do pháp luật chưa có quy định, hoặc còn có những cách hiểu khác nhau trong thực hiện pháp luật.Ví dụ, trong lĩnh vực khoa học công nghệ và chuyển đổi số, Nghị quyết số 57-NQ/TW có cơ chế cho phép thử nghiệm (sandbox). Tuy nhiên, trên thực tế vẫn chưa có nhiều đơn vị đứng ra thực hiện các mô hình thử nghiệm này. Đánh giá sau một năm rưỡi thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, tỷ lệ giải ngân của cả ba nhóm gồm khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vẫn còn rất hạn chế.Theo đại biểu Nguyễn Duy Ngọc, chuyển đổi số là việc phải làm để đem lại hiệu quả cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp, để người dân không phải đến cơ quan công quyền, hoặc nếu có đến thì chỉ đến một nơi.Tuy nhiên, đến nay, việc giải ngân cho các nhiệm vụ này vẫn rất khó, bởi còn có những cách hiểu khác nhau trong việc đăng ký vốn, giải ngân vốn và thanh quyết toán. Đồng thời, cũng còn có những cách hiểu khác nhau về chỉ định thầu, thủ tục rút gọn hay đấu thầu rộng rãi.Bên cạnh đó, còn có vướng mắc trong việc xác định tuổi thọ của công nghệ. Công nghệ thay đổi ngày càng nhanh, nên việc xác định giới hạn để loại trừ những công nghệ lạc hậu hoặc không còn phù hợp tại thời điểm nhập khẩu và đưa vào sử dụng cũng phát sinh nhiều cách hiểu khác nhau. Chính những vướng mắc này đang gây cản trở và tạo ra nhiều khó khăn trong quá trình triển khai.Đại biểu Nguyễn Duy Ngọc cũng đặt vấn đề cần nhìn nhận đầy đủ việc bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám thử nghiệm. Theo đại biểu, qua tổng kết hai nhiệm kỳ vừa qua, chưa có trường hợp nào bị xử lý khi xảy ra thiệt hại hoặc sai phạm nếu việc thực hiện không xuất phát từ động cơ vụ lợi. "Đây là vấn đề chúng ta cần đánh giá cho rõ", đại biểu nói.Cần bao quát đầy đủ hoạt động khoa học, công nghệ và chuyển đổi sốCũng góp ý dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, ĐBQH Lê Thành Đông (Hà Tĩnh) bày tỏ đồng tình cao với sự cần thiết ban hành Nghị quyết.ĐBQH Lê Thành Đông (Hà Tĩnh) phát biểuTheo đại biểu, trong bối cảnh hiện nay, việc ban hành Nghị quyết vừa kịp thời thể chế hóa chủ trương, quan điểm của Đảng, vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn và nhiệm vụ phát triển đất nước trong giai đoạn mới, đồng thời mang ý nghĩa nhân văn khi khuyến khích cán bộ và các chủ thể dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung.Về nội dung cụ thể, đại biểu cho rằng phạm vi điều chỉnh của dự thảo còn hẹp khi mới tập trung vào nhóm hành vi ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.Đại biểu dẫn khoản 3 Điều 4 Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo năm 2025 quy định hoạt động khoa học, công nghệ gồm 9 nhóm, trong khi hoạt động này trên thực tế còn bao gồm nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu ứng dụng, phát triển công nghệ mới, sản xuất thử nghiệm công nghệ, cung cấp dịch vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, trong đó có dịch vụ số theo Luật Công nghiệp công nghệ số, cùng các hoạt động sáng kiến, cải tiến kỹ thuật.Đối với chuyển đổi số, đại biểu cho biết Luật Chuyển đổi số năm 2025 quy định 12 nhóm hoạt động. Theo thực tiễn triển khai, chuyển đổi số là cả một quá trình từ nghiên cứu, thí điểm, đánh giá hiệu quả đến triển khai áp dụng trong hoạt động công vụ và đời sống.Bên cạnh đó, chu kỳ phát triển của nhiều sản phẩm công nghệ rất ngắn; nhiều công nghệ chưa có sẵn trên thị trường hoặc chủ sở hữu không chia sẻ công nghệ lõi, nên cần tiếp tục nghiên cứu, phát triển để tạo ra sản phẩm phục vụ thực tiễn.Vì vậy, đại biểu cho rằng nếu chỉ giới hạn ở nhóm hành vi "ứng dụng" thì chưa bao quát yêu cầu thực tiễn cũng như chưa thống nhất với các quy định hiện hành. Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo; Luật Chuyển đổi số và các quy định liên quan của Bộ luật Hình sự để nghiên cứu mở rộng phạm vi theo hướng "các hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ", đồng thời quy định đầy đủ nội hàm của các hoạt động này.

Thảo luận tại Tổ 1 (Đoàn ĐBQH TP. Hà Nội) về dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi), các ĐBQH thống nhất cho rằng cần đổi mới căn bản tư duy phổ biến, giáo dục pháp luật theo hướng lấy người dân làm trung tâm, xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật trong toàn xã hội. Thời sự Quốc hộiXây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật trong xã hộiPhi Long • 04/08/2026 15:58Thảo luận tại Tổ 1 (Đoàn ĐBQH TP. Hà Nội) về dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi), các ĐBQH thống nhất cho rằng cần đổi mới căn bản tư duy phổ biến, giáo dục pháp luật theo hướng lấy người dân làm trung tâm, xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật trong toàn xã hội.Chuyển mạnh từ phổ biến sang xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luậtPhát biểu thảo luận tại Tổ 1 (Hà Nội), ĐBQH Bùi Hoài Sơn cơ bản thống nhất với sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật. Theo đại biểu, sau gần 14 năm thực hiện, nhiều quy định của Luật hiện hành đã không còn theo kịp yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền, chuyển đổi số và đổi mới phương thức quản trị quốc gia."Dự thảo lần này đã có nhiều điểm mới quan trọng như bổ sung truyền thông chính sách, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, xác định rõ hơn trách nhiệm của các chủ thể và chuyển mạnh từ phổ biến pháp luật sang xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật. Đây là hướng đi đúng và phù hợp với các chủ trương lớn của Đảng", ĐBQH Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.ĐBQH Bùi Hoài Sơn phát biểuGóp ý vào dự thảo, ĐBQH Bùi Hoài Sơn đề nghị cần nghiên cứu hoàn thiện Điều 2 và Điều 3 theo hướng làm rõ hơn nội hàm của "văn hóa tuân thủ pháp luật" bởi dự thảo đã nhiều lần sử dụng khái niệm này như một mục tiêu xuyên suốt. Theo phân tích của đại biểu, "văn hóa tuân thủ pháp luật" không chỉ là việc chấp hành pháp luật một cách thụ động mà phải là sự chuyển hóa các quy định pháp luật thành niềm tin, thành chuẩn mực ứng xử và thành thói quen trong đời sống xã hội. Do vậy, đại biểu đề nghị nghiên cứu bổ sung nội hàm này như một bộ phận của hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam.Ngoài ra, ĐBQH Bùi Hoài Sơn đề nghị bổ sung tại Điều 11 về các hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật. Bên cạnh quy định lồng ghép vào hoạt động văn hóa, nghệ thuật, cần quy định rõ hơn vai trò của điện ảnh, sân khấu, bảo tàng, thư viện, không gian sáng tạo, các nền tảng số và các sản phẩm công nghiệp văn hóa trong việc lan tỏa tri thức pháp luật. "Văn hóa là con đường ngắn nhất để pháp luật đi vào đời sống", ĐBQH Bùi Hoài Sơn nêu rõ.ĐBQH Bùi Hoài Sơn cũng đề nghị, hoàn thiện Điều 19 về giáo dục pháp luật trong cơ sở giáo dục bởi giáo dục pháp luật không chỉ truyền đạt kiến thức mà cần hình thành nhân cách công dân thông qua trải nghiệm, mô phỏng nghị viện, phiên tòa giả định, đối thoại chính sách và các hoạt động cộng đồng. Cần chuyển từ "học luật" sang "sống cùng pháp luật"."Điểm mới lớn nhất của dự án Luật này không chỉ là bổ sung công nghệ số hay AI mà là chuyển từ phổ biến quy định pháp luật sang xây dựng văn hóa pháp luật trong toàn xã hội. Nếu làm được điều đó, Luật sẽ góp phần xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, xã hội kỷ cương, văn minh và hiện thực hóa tinh thần phát triển văn hóa trong kỷ nguyên mới", ĐBQH Bùi Hoài Sơn nêu rõ.Xây dựng cơ sở dữ liệu pháp luật quốc gia dùng chung, kết nối, liên thôngPhát biểu thảo luận, ĐBQH Tạ Đình Thi đánh giá dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) đã có bước tiến đáng kể trong việc thể chế hóa các chủ trương, đường lối của Đảng về công tác này, đặc biệt là các yêu cầu đổi mới, ứng dụng công nghệ số và hướng tới đối tượng thụ hưởng. Tuy nhiên, trong bối cảnh Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu, đại biểu cho rằng dự thảo Luật vẫn còn một số điểm cần tiếp tục được rà soát, bổ sung và hoàn thiện hơn nữa để thực sự trở thành đòn bẩy, tạo xung lực mới cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và truyền thông chính sách, đáp ứng yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới.ĐBQH Tạ Đình Thi phát biểuThứ nhất, về thể chế hóa đầy đủ và toàn diện tinh thần của Nghị quyết 57-NQ/TW, ĐBQH Tạ Đình Thi cho biết, Nghị quyết 57-NQ/TW khẳng định “thể chế, nhân lực, hạ tầng, dữ liệu và công nghệ chiến lược là những nội dung trọng tâm, cốt lõi, trong đó thể chế là điều kiện tiên quyết, cần hoàn thiện và đi trước một bước”. Vì vậy, đại biểu đề nghị dự thảo Luật cần thể hiện rõ hơn các yếu tố này, bởi phổ biến, giáo dục pháp luật không chỉ là truyền đạt văn bản, mà còn là quá trình xây dựng năng lực và văn hóa tuân thủ pháp luật. Trước hết, về thể chế và tư duy đổi mới, Điều 3 và Điều 5 dự thảo Luật đã bước đầu đề cập đến ứng dụng công nghệ số, trong đó có trí tuệ nhân tạo. Nếu chỉ áp dụng các quy trình hành chính truyền thống, chúng ta sẽ không thể theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ. Do vậy, để thực sự "đi trước một bước" như tinh thần Nghị quyết, chúng ta cần quy định rõ cơ chế "thí điểm có kiểm soát" và "chấp nhận rủi ro" cho các sáng kiến phổ biến, giáo dục pháp luật mới; đặc biệt, là các ứng dụng dựa trên nền tảng trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn. Cần xóa bỏ tư duy "không quản được thì cấm" trong lĩnh vực này, thay vào đó là tư duy "không cấm thì được làm thử" để khuyến khích đổi mới sáng tạo.Liên quan đến dữ liệu và hạ tầng số, ĐBQH Tạ Đình Thi đề nghị bổ sung quy định cụ thể hơn về việc xây dựng cơ sở dữ liệu pháp luật quốc gia dùng chung, kết nối, liên thông. Điều 13 dự thảo Luật mới dừng ở khuyến khích, do vậy, cần nhấn mạnh việc xây dựng các nền tảng số dùng chung, tích hợp trí tuệ nhân tạo để cá nhân hóa nội dung, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp tra cứu, tiếp cận pháp luật mọi lúc, mọi nơi một cách thuận tiện nhất. Đây chính là cách đưa dữ liệu thành tư liệu sản xuất chính trong lĩnh vực pháp luật.Thứ hai, về đổi mới căn bản và toàn diện công tác truyền thông chính sách, ĐBQH Tạ Đình Thi đánh giá cao việc dự thảo Luật đã dành hẳn Mục 4 (các Điều 21, 22) để quy định về truyền thông chính sách - một điểm rất mới và tích cực. Tuy nhiên, để hoạt động này thực sự hiệu quả, đại biểu đề nghị cần bảo đảm gắn kết chặt chẽ với quy trình xây dựng pháp luật. Theo đó, dự thảo đã quy định trách nhiệm của cơ quan chủ trì soạn thảo trong truyền thông chính sách. Cần nhấn mạnh hơn nữa tính chất "xuyên suốt" của hoạt động này, từ khâu đề xuất chính sách, lấy ý kiến, thẩm định cho đến khi ban hành và tổ chức thực hiện."Đây là giải pháp then chốt để gắn kết xây dựng và thi hành pháp luật, tạo sự đồng thuận xã hội ngay từ đầu, giảm thiểu tình trạng "luật ban hành nhưng khó thực thi", ĐBQH Tạ Đình Thi nhấn mạnh.Ưu tiên khung giờ vàng để phổ biến các chính sách quan trọngLiên quan đến việc tăng cường tương tác hai chiều, ĐBQH Tạ Đình Thi phân tích truyền thông chính sách phải là đối thoại, không chỉ là cung cấp thông tin một chiều. Do đó, đại biểu đề nghị bổ sung nghĩa vụ của cơ quan chủ trì soạn thảo trong việc tiếp nhận, tổng hợp, giải trình đầy đủ, công khai và kịp thời các ý kiến góp ý, phản hồi từ người dân, doanh nghiệp và các chuyên gia. Cơ chế phản hồi minh bạch như vậy sẽ nâng cao chất lượng của văn bản và niềm tin của xã hội đối với chính sách, pháp luật.Về quy định trách nhiệm cụ thể hơn, ĐBQH Tạ Đình Thi cho biết bên cạnh trách nhiệm của cơ quan chủ trì soạn thảo, cần quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan báo chí, truyền thông trong việc dành thời lượng, không gian phù hợp, ưu tiên khung giờ vàng để phổ biến các chính sách quan trọng, đặc biệt là các chính sách tác động lớn đến đời sống người dân, các dự án Luật lớn. Điều 12 đã đề cập nhưng cần cụ thể hơn trong các điều khoản về trách nhiệm.ĐBQH Nguyễn Phương Thuỷ phát biểuTham gia thảo luận, ĐBQH Nguyễn Phương Thủy đề nghị sửa đổi Luật theo hướng phát triển năng lực tiếp cận, sử dụng pháp luật của người dân, qua đó xây dựng văn hóa pháp luật và ý thức thượng tôn pháp luật trong toàn xã hội. Theo đại biểu, nếu mục tiêu là xây dựng một xã hội thượng tôn pháp luật, điều quan trọng không chỉ là truyền đạt kiến thức mà phải giúp người dân có khả năng tiếp cận, hiểu, vận dụng và tuân thủ pháp luật trong cuộc sống hằng ngày. Đích đến của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật là hình thành văn hóa pháp luật và ý thức thượng tôn pháp luật.Từ cách tiếp cận này, đại biểu đề nghị rà soát Chương I theo hướng xác định rõ mục tiêu phát triển năng lực tiếp cận, sử dụng pháp luật của người dân và doanh nghiệp; đồng thời bồi đắp ý thức tôn trọng pháp luật, hình thành thói quen ứng xử theo pháp luật và xây dựng văn hóa pháp luật trong toàn xã hội. Ngoài ra, ĐBQH Nguyễn Phương Thủy cho rằng, trọng tâm của Luật cần chuyển từ việc Nhà nước phổ biến pháp luật sang Nhà nước bảo đảm, tạo điều kiện để mọi người chủ động tiếp cận, hiểu, sử dụng và tuân thủ pháp luật. Đây sẽ là nền tảng để đổi mới toàn diện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong bối cảnh chuyển đổi số.