Cùng tham dự buổi làm việc có ông Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND Thành phố; đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành và các Ban của HĐND Thành phố.

Khoảng trống sau tinh gọn bộ máy

Ông Huỳnh Thanh Nhân, Thành ủy viên, Phó Chủ tịch HĐND Thành phố chủ trì cuộc họp

Cuộc họp diễn ra trong bối cảnh Thành phố Hồ Chí Minh vừa trải qua một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Việc tinh gọn bộ máy hành chính là bước đi tất yếu nhằm nâng cao hiệu quả quản lý công, song thực tế chuyển giao các thiết chế văn hóa, đặc biệt là hệ thống Nhà thiếu nhi về cấp xã quản lý, đang bộc lộ nhiều khoảng trống về cả cơ chế tài chính lẫn con người.

Theo báo cáo của Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh, tổng nhu cầu vốn đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 cho ngành văn hóa, thể thao là hơn 36.700 tỷ đồng với 124 dự án nhằm hoàn thiện hệ thống thiết chế đồng bộ. Tuy nhiên, bên cạnh các siêu dự án hạ tầng, số phận của hệ thống Nhà thiếu nhi cơ sở sau sáp nhập đang là bài toán thách thức đối với các nhà quản lý.

Báo cáo từ Thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh cho thấy, sau khi sáp nhập vào các Trung tâm cung ứng dịch vụ công cấp xã, nhiều Nhà thiếu nhi không còn giữ được tên gọi gốc, nhân sự chuyên môn có sự biến động. Do áp lực của cơ chế tự chủ tài chính và thiếu cán bộ phụ trách, một số câu lạc bộ, đội, nhóm nòng cốt dành cho thiếu nhi tại các địa phương có xu hướng thu hẹp quy mô, ảnh hưởng đến môi trường sinh hoạt, rèn luyện miễn phí của các em nhỏ, đặc biệt là trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND Thành phố phát biểu tại cuộc họp

Phân tích về những bất cập này, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Mạnh Cường thẳng thắn nhìn nhận, hệ thống Nhà thiếu nhi và Trung tâm văn hóa đã phải trải qua nhiều đợt sắp xếp cơ cấu phức tạp. Trong khi Thành phố Hồ Chí Minh kiên trì bảo vệ, giữ lại hệ thống thiết chế này, thì nhiều địa phương lân cận lại lựa chọn sáp nhập cơ học thành các trung tâm sinh hoạt chung. Hiện nay, điều kiện thực tế tại cấp phường, xã hoàn toàn không đủ để hình thành các đơn vị sự nghiệp độc lập. Việc tìm kiếm cơ sở vật chất và kinh phí hoạt động cho thiếu nhi ở cơ sở đang đối mặt với nghịch lý cạn kiệt quỹ đất.

Ưu tiên không gian tinh thần cho trẻ em

Quang cảnh cuộc họp

Phát biểu kết luận cuộc họp, Phó Chủ tịch HĐND Thành phố Huỳnh Thanh Nhân tái khẳng định quan điểm nhất quán của Thành phố: các thiết chế văn hóa - thể thao và đặc biệt là không gian tinh thần của trẻ em cần được trân trọng, gìn giữ và đầu tư đúng mực. Thường trực HĐND Thành phố đề nghị các ngành, các cấp cần sát cánh để phát huy tối đa công năng của các nguồn lực sau khi sắp xếp đơn vị hành chính.

Đối với dự án Công viên Lịch sử Văn hóa Dân tộc, Thường trực HĐND đề nghị lãnh đạo UBND Thành phố trực tiếp chỉ đạo, tháo gỡ dứt điểm các điểm nghẽn về bồi thường, giải phóng mặt bằng và đơn thư khiếu nại; xây dựng lộ trình rõ ràng để hoàn thiện toàn bộ công trình trong giai đoạn 2028 - 2030, chấm dứt tình trạng đầu tư manh mún gây lãng phí quỹ đất. Song song đó, Sở Văn hóa và Thể thao cùng Sở Tài chính phải khẩn trương phối hợp rà soát, đồng bộ lại số liệu đầu tư công, kiên quyết giữ vững quy hoạch đất dành cho các thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở.

Đặc biệt, để giải quyết bài toán kinh phí cho hệ thống Nhà thiếu nhi cấp xã, Phó Chủ tịch HĐND Huỳnh Thanh Nhân đề nghị lãnh đạo UBND Thành phố chỉ đạo các đơn vị liên quan sớm ban hành cơ chế bao cấp và hỗ trợ đặc thù. Các đơn vị sau khi sáp nhập vào trung tâm cung ứng dịch vụ công phải được đảm bảo đầy đủ nguồn lực tài chính và bộ máy tổ chức, hướng đến mục tiêu cung cấp các hoạt động giáo dục, vui chơi hoàn toàn miễn phí cho thiếu nhi.

Đồng thời, Thường trực HĐND Thành phố giao Ban Kinh tế - Ngân sách và Ban Văn hóa - Xã hội tập trung sớm hoàn thành các hồ sơ thẩm tra ngay trong tuần. Việc thông qua danh mục đầu tư công kịp thời không chỉ giúp khai thông dòng vốn mà còn là bước chuẩn bị ý nghĩa mang tính quyết định để khởi công các công trình trọng điểm, hướng tới chào mừng kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố chính thức mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026)./.