Tại buổi giám sát công tác quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm sáng 19/8, Thường trực HĐND TP. Hồ Chí Minh nhận định, tình trạng ngộ độc thực phẩm gia tăng cùng những bất cập trong hậu kiểm, quản lý thức ăn đường phố và kinh doanh thực phẩm trên môi trường mạng đang đặt ra yêu cầu phải siết chặt quản lý, khắc phục những khoảng trống trong kiểm soát an toàn thực phẩm.
Kiểm soát hơn 16.000 cơ sở, bếp ăn và điểm kinh doanh thực phẩm
Phó Chủ tịch HĐND TP. Hồ Chí Minh Huỳnh Thanh Nhân phát biểu. Ảnh: Hoa Lê
Báo cáo với đoàn giám sát, Phó Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP. Hồ Chí Minh Lê Minh Hải cho biết, thành phố tiếp tục kiện toàn Sở An toàn thực phẩm, là cơ quan đầu mối duy nhất quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm (ATTP), hợp nhất chức năng từ 3 ngành Y tế, Nông nghiệp và Môi trường, Công Thương. Mô hình này góp phần tinh gọn quy trình, với tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng và trước hạn đạt 99,96%, đồng thời hạn chế chồng chéo trong kiểm tra doanh nghiệp.
Trong công tác kiểm tra, hậu kiểm và xử lý vi phạm, thành phố đã kiểm tra 3.648 cơ sở, gồm 3.413 cơ sở theo kế hoạch và 235 cơ sở đột xuất; phát hiện 50 cơ sở vi phạm, xử phạt 48 cơ sở. Các vi phạm chủ yếu liên quan điều kiện vệ sinh, chất lượng, ghi nhãn, quảng cáo và kiểm dịch động vật.
Quang cảnh cuộc làm việc. Ảnh: Hoa Lê
Công tác kiểm soát nguồn gốc thực phẩm tiếp tục được tăng cường tại 3 chợ đầu mối Bình Điền, Hóc Môn, Thủ Đức và hệ thống siêu thị. Thành phố đã giám sát, kiểm soát nguồn gốc 865.061 con heo qua 43.133 lượt xe nhập chợ; duy trì, mở rộng Đề án truy xuất nguồn gốc thịt heo, gia cầm, trứng với 8.972 cơ sở tham gia và mô hình “Chuỗi thực phẩm an toàn”.
Với quy mô dân số trên 14 triệu người, tập trung nhiều khu công nghiệp, trường học, bệnh viện và cơ sở dịch vụ ăn uống, thành phố xác định bếp ăn trường học, cơ sở cung cấp suất ăn công nghiệp và kinh doanh thức ăn đường phố là những nhóm có nguy cơ cao. Hiện thành phố giám sát 2.525 bếp ăn trường học, 399 cơ sở cung cấp suất ăn công nghiệp, 752 bếp ăn tập thể tại nhà máy, xí nghiệp, cùng hơn 13.000 cơ sở dịch vụ ăn uống, thức ăn đường phố.
Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường phát biểu. Ảnh: Hoa Lê
Từ ngày 1/7/2025 đến 30/6/2026, thành phố ghi nhận 19 vụ ngộ độc thực phẩm với 1.389 người mắc, tăng đáng kể so với năm 2024, khi xảy ra 5 vụ với 43 người mắc. Số vụ ngộ độc cùng quy mô lớn của hệ thống bếp ăn, dịch vụ ăn uống đang tạo áp lực lớn đối với công tác quản lý ATTP trên địa bàn.
Nghiên cứu xây dựng “ngân hàng bếp ăn bán trú”
Tại buổi giám sát, các đại biểu cho rằng, 19 vụ ngộ độc thực phẩm với 1.389 người mắc chỉ là “bề nổi của tảng băng chìm”. Đáng lo ngại hơn là nguy cơ độc tố tích tụ lâu dài từ thực phẩm chứa chất bảo quản, phụ gia bị cấm, ảnh hưởng đến sức khỏe người dân.
Trưởng ban Văn hoá - Xã hội HĐND TP. Hồ Chí Minh Cao Thanh Bình phát biểu. Ảnh: Hoa Lê
Trưởng Ban Văn hóa-Xã hội, HĐND TP. Hồ Chí Minh Cao Thanh Bình cho biết, qua khảo sát, một số cơ sở cung cấp suất ăn thực hiện bài bản, kiểm soát chặt chẽ từ nguyên liệu đến chế biến, bảo quản, vận chuyển nhưng vẫn khó tiếp cận trường học, khu công nghiệp. Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp vẫn sử dụng suất ăn giá rẻ, trôi nổi, tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc.
Nhiều ý kiến đề nghị UBND thành phố giao Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp các xã, phường, đặc khu nghiên cứu xây dựng “ngân hàng bếp ăn bán trú”, tập hợp các đơn vị cung cấp suất ăn đủ điều kiện để trường học lựa chọn, ký kết hợp đồng; qua đó thống nhất quản lý, kiểm soát chất lượng.
Các đại biểu tại cuộc làm việc. Ảnh: Hoa Lê
Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường cho biết, thành phố đang triển khai đồng bộ các giải pháp kiểm soát nguy cơ, với sự phối hợp của Sở An toàn thực phẩm, Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Y tế, Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Môi trường, HEPZA, Công an Thành phố và UBND các xã, phường, đặc khu.
“Việc quản lý không chỉ tập trung vào cơ sở kinh doanh, chế biến mà còn kiểm soát nguồn nguyên liệu, điều kiện vận chuyển, bảo quản, chế biến, phân phối và sử dụng thực phẩm; tăng cường truy xuất nguồn gốc, lấy mẫu kiểm nghiệm và giám sát các nhóm thực phẩm có nguy cơ cao”, Phó Chủ tịch UBND thành phố nêu rõ.
Phó chánh Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Quốc Trí phát biểu. Ảnh: Hoa Lê
Thời gian tới, TP. Hồ Chí Minh tiếp tục siết chặt ATTP học đường, kiểm soát nguồn nguyên liệu của các đơn vị cung cấp suất ăn; tăng cường phối hợp giữa HEPZA và Sở An toàn thực phẩm trong hậu kiểm, tự kiểm tra tại bếp ăn tập thể. Thành phố cũng kiên quyết xử lý các điểm kinh doanh tự phát, không phép quanh trường học, khu công nghiệp và chợ đầu mối.
Siết hậu kiểm, khắc phục “kẽ hở” trong quản lý ATTP
Phó Trưởng ban Văn hoá - Xã hội HĐND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Tuân phát biểu. Ảnh: Hoa Lê
Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch HĐND TP. Hồ Chí Minh Huỳnh Thanh Nhân đánh giá cao sự chỉ đạo quyết liệt, sát sao của UBND thành phố và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, qua đó đạt nhiều kết quả tích cực trong quản lý chuỗi cung ứng, truy xuất nguồn gốc, giám sát và xử lý các sự cố ATTP.
Bên cạnh đó, Đoàn giám sát đề nghị thành phố nhìn thẳng vào những hạn chế, nhất là hậu kiểm, giám sát thực địa chưa đồng đều, cơ sở dữ liệu chưa liên thông và còn “kẽ hở” trong quản lý thức ăn đường phố, kinh doanh thực phẩm online. Một bộ phận hộ kinh doanh nhỏ lẻ chưa thực hiện nghiêm việc lưu giữ chứng từ nguồn gốc nguyên liệu, trong khi thói quen chuộng “giá rẻ, tiện lợi” vẫn tiềm ẩn nguy cơ mất ATTP.
Để khắc phục, Phó Chủ tịch HĐND thành phố đề nghị UBND thành phố khẩn trương hoàn thiện phân cấp quản lý ATTP; bố trí kinh phí, trang thiết bị phục vụ kiểm tra, kiểm nghiệm; đồng thời xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, liên thông từ thành phố đến cấp xã.
Phó Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP. Hồ Chí Minh Lê Minh Hải báo cáo tại cuộc làm việc. Ảnh: Hoa Lê
Đồng thời cần tập trung kiểm soát nhóm nguy cơ cao, nhất là ATTP học đường, suất ăn công nghiệp; tăng cường hậu kiểm, xử lý các điểm kinh doanh tự phát, không phép. Đồng thời, mở cao điểm bảo đảm ATTP dịp Tết, kiểm tra, lấy mẫu tại 3 chợ đầu mối và hệ thống phân phối lớn; phối hợp các lực lượng xử lý thực phẩm bẩn, thực phẩm lậu, không rõ nguồn gốc
Cùng với đó, tăng cường đào tạo nghiệp vụ cho cán bộ cơ sở, đa dạng hóa tuyên truyền trên các nền tảng số, hướng dẫn người dân lựa chọn “Chuỗi thực phẩm an toàn” và chủ động tố giác vi phạm qua Tổng đài 1022.
Hoa Lê (ĐBND)
