3 mục tiêu lớn

Sau 9 tháng, kinh tế - xã hội TPHCM tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Các động lực truyền thống được củng cố, trong khi những động lực mới từng bước hình thành. Tăng trưởng quý sau cao hơn quý trước, từ 8,03% năm 2025 lên 8,27% trong quý I/2026, 8,55% trong quý II/2026 và khoảng 9% trong quý III/2026, mức cao nhất trong khoảng 10 năm trở lại đây.

Sản xuất công nghiệp tiếp tục phục hồi, chỉ số sản xuất công nghiệp ước tăng 11,1% so với cùng kỳ. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt khoảng 1,49 triệu tỉ đồng, tăng 13,8%; doanh thu du lịch đạt khoảng 282.696 tỉ đồng, tăng 43,4%.

Hoạt động xuất nhập khẩu cũng duy trì đà tăng, với kim ngạch xuất khẩu ước đạt 76,25 tỉ USD, tăng 10,29%; nhập khẩu khoảng 81,22 tỉ USD, tăng 11,27%.

Thu ngân sách Nhà nước đạt khoảng 670.599 tỉ đồng, bằng 83,5% dự toán HĐND TPHCM giao và tương đương 66,4% mục tiêu 1 triệu tỉ đồng của cả năm.

Trong đầu tư công, TPHCM đã phân bổ 147.599 tỉ đồng kế hoạch vốn năm 2026, đạt 100% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Dự kiến đến hết tháng 9, thành phố giải ngân khoảng 103.319 tỉ đồng, đạt 70% kế hoạch.

Những kết quả này tạo nền tảng cho chặng đường cuối năm. Tuy nhiên, phía trước vẫn là khoảng cách không nhỏ để TPHCM hoàn thành 3 mục tiêu lớn.

Nếu muốn tăng trưởng cả năm trên 10%, GRDP quý IV phải tăng trên 13,5%. Để thu ngân sách đạt 1 triệu tỉ đồng, 3 tháng cuối năm phải thu thêm khoảng 329.400 tỉ đồng, tương đương bình quân gần 110.000 tỉ đồng mỗi tháng. Để hoàn thành kế hoạch đầu tư công, thành phố phải đưa tỉ lệ giải ngân từ khoảng 70% vào cuối quý III lên 100% vào cuối năm.

Đây là áp lực rất lớn đối với TPHCM trong thời gian còn lại của năm. Theo Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được, 3 tháng cuối năm không còn là thời gian để duy trì công việc theo kế hoạch thông thường mà phải chuyển sang giai đoạn nước rút, quyết định kết quả cả năm.

Từ thu hút vốn sang giải ngân thực tế

Một trong những yêu cầu quan trọng của TPHCM là biến lượng vốn và các dự án đã thu hút thành kết quả thực tế cho nền kinh tế.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang yêu cầu thành phố chuyển từ thu hút đầu tư sang triển khai dự án. Những việc có thể làm trước cần được thực hiện ngay; các phần việc có thể tiến hành song song thì không nên chờ đợi tuần tự.

Định hướng này được đặt ra với vốn FDI, đầu tư tư nhân, dự án BT (xây dựng - chuyển giao) và xuất khẩu. Theo đó, thước đo quan trọng không còn chỉ là số vốn đăng ký mà phải là tiến độ triển khai, dòng vốn thực tế và giá trị tạo ra cho nền kinh tế.

Gỡ điểm nghẽn để đẩy đầu tư công

Đầu tư công là một trong những động lực quan trọng để TPHCM tạo thêm sức bật trong những tháng cuối năm. Tuy nhiên, để giải ngân toàn bộ hơn 147.000 tỉ đồng kế hoạch vốn, thành phố phải xử lý đồng thời nhiều điểm nghẽn.

Trong đó có đất đai, bồi thường, giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật, thủ tục đầu tư, vật liệu san lấp và tổ chức thi công.

Chủ tịch UBND TPHCM yêu cầu tập trung tối đa lực lượng để xử lý dứt điểm công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật và đẩy nhanh tiến độ thi công.

Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang cũng yêu cầu trong quý IV phải đẩy mạnh giải ngân, đồng thời giải quyết đồng bộ các vấn đề về đền bù, giải phóng mặt bằng, vật liệu, san lấp và chuẩn bị đầu tư.

Đáng chú ý, yêu cầu của lãnh đạo TPHCM không chỉ dừng ở việc tháo gỡ thủ tục. Từng cơ quan, đơn vị và người đứng đầu phải xác định rõ thời hạn, sản phẩm và trách nhiệm thực hiện.

Mục tiêu là chuyển từ việc “có cơ chế” sang “có kết quả”, từ “có nghị quyết” sang “có công trình, có dự án, có nguồn lực được giải phóng”.

Mở rộng nguồn thu, không tận thu

Để đạt mục tiêu thu ngân sách 1 triệu tỉ đồng, TPHCM cần thu thêm khoảng 329.400 tỉ đồng trong 3 tháng cuối năm. Đây là bài toán đòi hỏi thành phố vừa khai thác hiệu quả các nguồn thu hiện có, vừa tạo điều kiện để sản xuất, kinh doanh phát triển. Riêng nguồn thu từ đất được kỳ vọng đóng góp khoảng 86.590 tỉ đồng trong quý IV.

Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang yêu cầu rà soát những việc trước đây thực hiện chưa kỹ, theo nguyên tắc “mở rộng nguồn thu nhưng không tận thu”. Theo đó, thành phố cần nuôi dưỡng và phát triển các nguồn thu mới từ tăng trưởng kinh tế, đồng thời tránh tăng thuế, phí hoặc giá quá cao, làm giảm khả năng tái đầu tư của doanh nghiệp và sức mua của người dân.

TPHCM cần khai thác thêm dư địa từ thương mại, du lịch, mua sắm cuối năm và công nghiệp văn hóa. Theo ông Trần Lưu Quang, các sự kiện văn hóa, giải trí quy mô lớn như “Anh trai say hi”, “Tổ quốc trong tim” không chỉ tạo hiệu ứng xã hội mà còn kéo theo nhu cầu về lưu trú, ăn uống, vận tải, mua sắm và các dịch vụ liên quan. Đây là dư địa để công nghiệp văn hóa đóng góp trực tiếp hơn vào tăng trưởng kinh tế trong quý IV.

Cú hích từ Luật Phát triển đô thị

Từ ngày 1.10, Luật Phát triển đô thị có hiệu lực, tạo thêm cơ sở pháp lý để TPHCM tổ chức không gian phát triển và huy động nguồn lực cho đầu tư.

Ngày 22.9, HĐND TPHCM thông qua 38 nghị quyết tại kỳ họp chuyên đề. Trong đó, 24 nghị quyết liên quan đến triển khai Luật Phát triển đô thị, với các nội dung như quy hoạch, tổ chức không gian phát triển, hạ tầng, TOD, không gian ngầm, đất đai, tài sản công, môi trường, khoa học - công nghệ, y tế và giáo dục.

Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được nhìn nhận, cơ chế chỉ thực sự phát huy tác dụng khi được chuyển hóa thành dự án, công trình và dòng vốn cụ thể.

TPHCM vì vậy tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát; đồng thời kiên quyết khắc phục tình trạng đùn đẩy, né tránh, chậm tham mưu và chậm tổ chức thực hiện.

Thành phố cũng tập trung tháo gỡ các dự án tồn đọng, nhất là những dự án có khả năng giải ngân, tạo tăng trưởng và tạo nguồn thu; không để nguồn lực xã hội tiếp tục bị đình trệ bởi những vướng mắc thuộc trách nhiệm của cơ quan quản lý Nhà nước.

Theo Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang, quý IV thường là thời điểm tạo đột phá. Với TPHCM, đây là lúc phải tận dụng những cơ chế mới, nguồn lực mới và nhu cầu đầu tư, tiêu dùng cuối năm để tạo thêm động lực cho tăng trưởng.

Minh Quân (Lao động)